Fahri Kur’an kursu öğreticileri için yeni kanun teklifi TBMM’de: 15 yıllık mağduriyet sona erecek mi?

DEVA Partisi İstanbul Milletvekili Elif Esen tarafından TBMM Başkanlığına sunulan teklif; geçmiş hizmet sürelerinin değerlendirilmesi, eksik primlerin tamamlanması ve öğreticilerin kadroya alınmasını öngören düzenlemeleriyle dikkat çekiyor. Teklifin yasalaşıp yasalaşmayacağı ise merak konusu.

Diyanet İşleri Başkanlığı bünyesinde yıllarca görev yapan binlerce fahri (geçici) Kur’an kursu öğreticisinin kadro, sosyal güvenlik ve özlük hakları mücadelesinde yeni bir gelişme yaşandı.

Fahri Kur’an Kursu Öğreticileri Platformunun girişimleri ve Platform Başkanı Saliha Şentürk’ün yürüttüğü çalışmalar sonucunda hazırlanan yeni kanun teklifi, DEVA Partisi Milletvekili Elif Esen tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığına sunuldu.

633 sayılı Diyanet İşleri Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu başta olmak üzere ilgili mevzuatta değişiklikler öngören teklif, fahri öğreticilerin uzun yıllardır dile getirdiği hak kayıplarını gündeme taşıdı.

KADRO İÇİN YENİ DÜZENLEME: GÖREVDE OLMA ŞARTI ARANMAYACAK

Kanun teklifinin en dikkat çeken maddelerinden biri, geçmişte veya hâlen görev yapan fahri Kur’an kursu öğreticilerinin hizmet süreleri ve sigorta prim günleri esas alınarak kadroya geçirilmesini öngörmesi.

Teklifte yer alan düzenlemeye göre, 1 Ocak 2011 tarihinden itibaren en az üç eğitim-öğretim yılı hizmeti ve 300 gün SGK prim kaydı bulunan öğreticilerin, hâlen görevde olup olmadıklarına bakılmaksızın kadroya alınması hedefleniyor.

Atamalarda, öğreticilerin lehine olan KPSS/DHBT puanının ve SGK prim günlerinin dikkate alınması öngörülüyor. Böylece yıllarca hizmet vermiş ancak çeşitli nedenlerle görevden ayrılmış öğreticilerin de düzenleme kapsamına alınması amaçlanıyor.

Ancak söz konusu hükümler henüz yürürlüğe girmiş değil. Düzenlemelerin hayata geçmesi için kanun teklifinin TBMM'deki yasama sürecini tamamlaması gerekiyor.

EKSİK SİGORTA PRİMLERİ TAMAMLANACAK MI?

Fahri öğreticilerin en önemli sorunları arasında, ay içerisinde 30 günden az bildirilen sigorta primleri ve bu nedenle yaşanan emeklilik kayıpları bulunuyor.

Teklifte, geçmiş dönemlerde eksik bildirilen prim günlerinin borçlandırma yapılmaksızın 30 güne tamamlanması öngörülüyor. Ayrıca eksik primler nedeniyle oluştuğu belirtilen genel sağlık sigortası (GSS) borçları ile bunlara ilişkin faizlerin silinmesi de düzenleme kapsamında yer alıyor.

Teklifte, bu işlemlerin kamu tasarruf tedbirleri ve bütçe sınırlamalarına takılmadan uygulanabilmesine yönelik hükümler de bulunuyor.

Düzenlemenin yasalaşması hâlinde, sigorta primlerindeki eksikliklerin öğreticilerin emeklilik koşulları ve sosyal güvenlik hakları üzerindeki etkilerinin giderilmesi hedefleniyor.

“MİSAFİR” VE “PERSONEL DEĞİLDİR” İFADELERİNE SON VERİLMESİ İSTENİYOR

Kanun teklifinde, fahri öğreticilerin resmî sistemlerde ve SGK kayıtlarında “misafir”, “personel değildir” veya “dış kaynak” gibi ifadelerle tanımlanmasına ilişkin düzenlemeler de yer alıyor.

Teklifin ilgili maddesiyle, öğreticilerin göreve başladıkları tarihten itibaren hukuken “Diyanet İşleri Başkanlığı Eğitim Personeli” olarak kabul edilmesi amaçlanıyor.

Bu düzenlemeyle, fahri öğreticilerin kurumsal statülerinin tanınması ve mesleki aidiyetlerinin güçlendirilmesi hedefleniyor.

DOĞUM, HASTALIK VE MAZERET İZİNLERİNDE EŞİTLİK TALEBİ

Teklifte, fahri Kur’an kursu öğreticilerinin izin ve özlük haklarının kadrolu personelle eşitlenmesine yönelik hükümler de bulunuyor.

Doğum, süt, hastalık ve mazeret izinlerinin güvence altına alınması; raporlu olunan dönemlerde ücret ve sigorta primi kesintilerinin önlenmesi hedefleniyor.

Ayrıca öğreticilere yönelik statüyü küçümseyen, dışlayıcı veya aşağılayıcı davranışların kurumsal mobbing kapsamında değerlendirilmesi ve sorumlu idari amirler hakkında disiplin hükümlerinin uygulanması öngörülüyor.

HER HİZMET YILI İÇİN MANEVİ TAZMİNAT ÖNERİSİ

Kanun teklifinde yer alan dikkat çekici maddelerden biri de geçmiş yıllardaki hak kayıpları nedeniyle manevi tazminat ödenmesi talebi.

Önerilen düzenlemeye göre, fahri statüde geçirilen her hizmet yılı için 5.000 gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpılması sonucu hesaplanacak tutarın, vergisiz ve kesintisiz şekilde tek seferde ödenmesi öngörülüyor.

Bunun yanı sıra kadro atamaları, kıdem tazminatları, derece ve kademe iadesi ile manevi tazminat işlemlerinin belgelerin tesliminden itibaren en geç 60 gün içinde tamamlanması teklif ediliyor.

Söz konusu tazminat ve süre hükümleri de teklifin yasalaşması hâlinde uygulanabilecek düzenlemeler arasında yer alıyor.

TEKLİFİN GEREKÇESİNDE KADIN ÖĞRETİCİLERİN DURUMU ÖNE ÇIKTI

Kanun teklifinin gerekçesinde, fahri Kur’an kursu öğreticilerinin yaşadığı sorunların yanı sıra kamu personel politikalarındaki eşitlik meselesi de gündeme getiriliyor.

Geçmiş yıllarda vekil imamların kadroya geçirilmesine yönelik düzenlemelere dikkat çekilen gerekçede, özellikle 4-6 yaş grubu Kur’an kursları ile hafızlık eğitiminde görev alan kadın öğreticilerin benzer imkânlardan yararlanamaması eleştiriliyor.

Platform, kadın öğreticilerin uzun yıllara dayanan hizmetlerine rağmen kadro ve özlük hakları konusunda geri planda bırakıldığını savunuyor. Teklifte, fırsat eşitliğinin sağlanması ve istihdam politikalarındaki farklılıkların giderilmesi gerektiği vurgulanıyor.

“TASARRUF TEDBİRLERİ KUL HAKKININ ÖNÜNE GEÇEMEZ”

Kanun teklifinin genel gerekçesinde, geçmişte farklı çalışan gruplarına yönelik kadro düzenlemeleri ile EYT ve 3600 ek gösterge gibi geniş kapsamlı uygulamalar hatırlatılıyor.

Fahri öğreticilerin taleplerinin bütçe kısıtlamaları gerekçe gösterilerek ertelenmesine karşı çıkan düzenleme hazırlayıcıları, yıllarca verilen emeğin sosyal güvenlik ve özlük hakları bakımından karşılıksız bırakılmaması gerektiğini savunuyor.

Platformun temel beklentisi, kamu tasarruf tedbirlerinin öğreticilerin anayasal sosyal güvenlik haklarının önünde bir engel olarak kullanılmaması ve geçmişten gelen mağduriyetlerin giderilmesi.

37 SORU ÖNERGESİ, 6 KANUN TEKLİFİ: MÜCADELE MECLİS GÜNDEMİNDE

Fahri (Geçici) Kur’an Kursu Öğreticileri Platformu Başkanı Saliha Şentürk, yıllardır sürdürdükleri hak arama mücadelesini siyasi temaslar, basın açıklamaları ve TBMM ziyaretleriyle devam ettiriyor.

Platformun paylaştığı bilgilere göre, bugüne kadar 37 soru önergesi ve 6 ayrı kanun teklifinin gündeme gelmesine katkı sağlandı.

Platformun girişimleriyle Meclis gündemine taşındığı belirtilen kanun teklifleri arasında şu çalışmalar yer alıyor:

• 24 Ocak 2024: Yeniden Refah Partisi tarafından sunulan teklif.
• 20 Mayıs 2024: Saadet Partisi-Gelecek Partisi tarafından sunulan teklif.
• 31 Ekim 2024: DEVA Partisi Milletvekili İrfan Karatut tarafından sunulan teklif.
• 11 Kasım 2024: MHP Milletvekili Halil Öztürk aracılığıyla gündeme gelen teklif.
• 4 Şubat 2026: İYİ Parti, HÜDA PAR, Saadet Partisi, Gelecek Partisi, DEVA Partisi, Yeniden Refah Partisi ve Demokrat Parti imzasıyla sunulduğu belirtilen ortak teklif.
• 14 Ekim 2026: DEVA Partisi Milletvekili Elif Esen tarafından TBMM Başkanlığına sunulan yeni teklif.
  Platform, farklı siyasi partilerin desteğiyle konunun Meclis gündeminde tutulduğunu ve çözüm için çalışmaların sürdüğünü belirtiyor.

TALEP NET: EMEĞE VE TECRÜBEYE GÖRE KADRO

Fahri Kur’an Kursu Öğreticileri Platformunun temel talepleri arasında, görevde olma şartı aranmaksızın geçmiş hizmetlerin dikkate alınması, SGK prim günleri esas alınarak kadro verilmesi, eksik primlerin tamamlanması ve geçmiş dönemlerden kaynaklanan hak kayıplarının giderilmesi bulunuyor.

Platform üyeleri, Diyanet İşleri Başkanlığı bünyesinde yıllarca hizmet veren öğreticilerin tecrübelerinin değerlendirilmesini ve sosyal güvenlik haklarının güvence altına alınmasını istiyor.

Kanun teklifinin yasalaşması amacıyla TBMM'deki sürecin hızlandırılması için Ankara'daki temasların sürdüğü belirtiliyor.

GÖZLER TBMM’DE: 15 YILLIK BEKLEYİŞ SONA ERECEK Mİ?

Fahri Kur’an kursu öğreticilerinin kadro ve özlük haklarına ilişkin talepleri, yeni kanun teklifiyle bir kez daha Meclis gündemine taşındı.

Platform, yıllardır süren mücadelenin artık somut bir yasal düzenlemeyle sonuçlanmasını bekliyor. Ancak teklifin hangi komisyonda ele alınacağı, ne zaman Genel Kurul gündemine geleceği ve mevcut hâliyle yasalaşıp yasalaşmayacağı henüz netleşmiş değil.

Binlerce öğreticinin gözü şimdi TBMM'deki yasama sürecinde. Yıllardır devam eden kadro, eksik prim ve özlük hakları mücadelesinde yeni teklifin nasıl bir sonuç doğuracağı merakla bekleniyor.