Editöryal El Kitabı

Bu yayın politikası, Journalism Trust Initiative (JTI) standartlarıyla uyumlu olarak hazırlanmıştır. 

Editöryal El Kitabı

Bu el kitabı, yeniankara.com.tr'nin bağımsız, güvenilir ve sorumlu gazetecilik anlayışını temel alır. Hazırlanırken, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın ilgili maddeleri (Madde 25: Düşünce ve kanaat hürriyeti; Madde 26: Düşünceyi açıklama ve yayma hürriyeti; Madde 28: Basın hürriyeti ve sansür yasağı) ile uluslararası basın özgürlüğü ve etik standartları (Uluslararası Gazeteciler Federasyonu - IFJ Global Charter of Ethics for Journalists, UNESCO Uluslararası Gazetecilik Etiği İlkeleri, Society of Professional Journalists - SPJ Code of Ethics ve Avrupa Yayın Birliği - EBU Editöryal İlkeleri) dikkate alınmıştır. Bu standartlar, doğruluk, tarafsızlık, hesap verebilirlik, şeffaflık ve kamu yararı önceliklerini vurgular.

1- Amaç ve Yayın İlkesi

yeniankara.com.tr, kamu yararını gözeten, doğruluğu öncelik kabul eden ve toplumsal sorumluluğun bilinciyle hareket eden bağımsız bir haber kuruluşudur.

Yayınlarımız; doğruluk, tarafsızlık, şeffaflık, insan onuruna saygı ve toplumsal fayda ilkelerine dayanır. Bu ilkeler, TC Anayasası'nın ifade ve basın özgürlüğü hükümleri ile IFJ ve UNESCO'nun gazetecilik etiği prensiplerinden (gerçeğe saygı, kamuoyunun hakikat hakkı) esinlenerek güçlendirilmiştir.

Amacımız, Türkiye’nin Başkenti Ankara merkezli haber üretimiyle hem yerel hem de ulusal ölçekte güvenilir bir referans kaynağı oluşturmaktır. Dijital çağda, dezenformasyona karşı mücadele ederek kamuoyunun bilgiye serbest erişimini savunuruz.

2- Temel Editöryal Değerler

  • Doğruluk: Her haber, yayımlanmadan önce en az iki ayrı güvenilir kaynaktan doğrulanır (IFJ ve SPJ standartlarına uygun).
  • Tarafsızlık ve Bağımsızlık: Haber dili, hiçbir kişi, kurum, ideoloji veya siyasi görüş lehine ya da aleyhine yönlendirme içermez. Editöryal kararlar, dış baskılardan bağımsız alınır (EBU ve TC Anayasası Madde 28 uyarınca).
  • Denge ve Adillik: Bir olayın tüm taraflarına söz hakkı tanınır; görüşler dürüst ve etik biçimde ifade edilir.
  • Sorumluluk ve Hesap Verebilirlik: Haberlerimizin kamuoyu üzerindeki etkisinin bilinciyle hareket edilir; hatalar hızla düzeltilir ve şeffaf biçimde açıklanır.
  • Saygı ve İnsan Onuru: Ayrımcılık, nefret dili, cinsiyetçilik, ırkçılık ve ötekileştirme içeren ifadelere kesinlikle yer verilmez (UNESCO ve IFJ ayrımcılık karşıtı ilkeler).

3- Kaynak Kullanımı ve Doğrulama

  • Kaynaklar açıkça belirtilir; anonim kaynaklar yalnızca kamu yararı varsa ve doğruluğu birden fazla yolla teyit edilebiliyorsa kullanılır.
  • Sosyal medya paylaşımları, üçüncü kişilerce doğrulanmadıkça haber kaynağı olarak kullanılmaz; dijital doğrulama araçları zorunludur.
  • Görseller ve videolar, tersine görsel arama araçlarıyla ve bağlam bütünlüğü kontrol edilerek doğrulanır.
  • “İddia edildi”, “öne sürüldü” gibi ifadeler yalnızca teyit süreci açıkça belirtilmişse kullanılır (SPJ ve IFJ doğrulama prensipleri).

4- Düzeltme ve Güncelleme Politikası

  • Herhangi bir hata fark edildiğinde, haber en kısa sürede düzeltilir ve şeffaf biçimde hesap verilir.
  • Düzeltmeler, haberin altına “düzeltme notu” olarak eklenir; gizlenmez veya silinmez.
  • Yanlış bilgi içeren içerikler revize edilir, “güncelleme tarihi” ve nedeni açıkça belirtilir (EBU ve SPJ hesap verebilirlik ilkeleri).

5- Editöryal Bağımsızlık

  • Editöryal kararlar, reklam verenler, sponsorlar, sahiplik yapısı veya dış baskılardan bağımsız alınır (TC Anayasası basın özgürlüğü ve IFJ çatışma çıkarları yasağı).
  • Reklam içerikleri, haberlerden açık biçimde ayrılır ve “Reklam ya da Sponsorlu İçerik” etiketiyle yayımlanır.
  • Gazete çalışanları, görevleri gereği elde ettikleri bilgileri kişisel çıkar için kullanamaz; çıkar çatışmaları beyan edilir.

6- Okur Temsilcisi (Ombudsman)

  • Okur temsilcisi, okur şikâyetlerini bağımsız olarak inceler ve gerektiğinde kamuya açıklama yapar.
  • Okur temsilcisi haftalık rapor hazırlar; raporların özeti, şeffaflık sayfasında yayımlanır.
  • Editöryal kararlarda nihai söz, Sorumlu Yazı İşleri Müdürü ve Okur Temsilcisi danışmanlığıyla verilir (EBU ve uluslararası şeffaflık standartları).

7- Haber Üretim Süreci

  1. Muhabir haber önerisini sunar.
  2. Editör, öneriyi kamu yararı, özgünlük, doğrulanabilirlik ve etik uyum açısından değerlendirir.
  3. Haberin hazırlanma sürecinde kullanılan kaynaklar kayıt altına alınır.
  4. Yayımlanmadan önce haber iki aşamalı editöryal kontrolden geçer; dijital riskler (dezenformasyon) gözetilir.

8- Etik Kurallar

  • Gazeteci; rüşvet, hediye veya çıkar ilişkisine giremez (IFJ ve SPJ rüşvet yasağı).
  • Gizli kayıtlar, yalnızca kamu yararı yüksekse ve başka yolla elde edilemiyorsa kullanılabilir; kaynak koruması önceliklidir.
  • Kişisel veriler, KVKK ve uluslararası gizlilik standartları doğrultusunda korunur.
  • Çocuklar ve hassas gruplarla ilgili haberlerde özel izin, gizlilik ve zarar minimizasyonu ilkelerine dikkat edilir (UNESCO çocuk koruma prensipleri).

9- Şeffaflık Politikası

  • Sahiplik, finansman, iş birlikleri ve gelir modeli açıkça paylaşılır.
  • Reklam politikası ve sponsorluk ilişkileri kamuya açıktır.
  • Okurların sorularına e-posta veya form aracılığıyla şeffaf ve hesap verebilir biçimde yanıt verilir (EBU şeffaflık ilkeleri).

10- Arşiv ve Güncellik

  • Her haberin arşivdeki orijinal hali korunur.
  • Güncelliğini yitiren haberlerde “tarihsel içerik” uyarısı yer alır.
  • Kaynaklar ve linkler periyodik olarak kontrol edilir; kırık linkler düzeltilir.

11- Görsel ve Video Kullanımı

  • Görseller, haberin içeriğiyle doğrudan ilgili olmalıdır.
  • Manipüle edilmiş, bağlamından koparılmış veya derin sahte (deepfake) materyaller kullanılmaz.
  • Telifli materyaller, yasal izinle veya alıntı sınırları içinde kullanılır; kaynak belirtilir.

12- Yeni Medya ve Sosyal Platformlar

  • Sosyal medya hesapları, editöryal ilkelerle aynı etik çerçeveye tabidir.
  • Paylaşımlar; sansasyonel, yanıltıcı başlık veya görsel içermez; doğrulama zorunludur.
  • Sosyal medya gönderilerinde siteye yönlendiren bağlantılar açıkça belirtilir; kişisel hesaplar profesyonel sınırlar içinde kullanılır (dijital etik standartları).

13- Eğitim ve İç Gelişim

yeniankara.com.tr, her altı ayda bir personeline “etik habercilik”, “dijital doğrulama”, “dezenformasyonla mücadele” ve “okur ilişkileri” konularında eğitim verir. Yeni başlayan her gazeteci, bu el kitabını imzalayarak ilkelere bağlı kalacağını taahhüt eder.

14- Sonuç

Bu el kitabı, yeniankara.com.tr’nin güvenilir, sorumlu ve bağımsız gazetecilik anlayışını sürdürülebilir hale getirmek için hazırlanmıştır. Her karar, her kelime ve her başlık, TC Anayasası'nın basın özgürlüğü hükümleri ile uluslararası etik standartlara (IFJ, UNESCO, SPJ, EBU) uygun olarak üretilmelidir. Gazetecilik, kamuoyunun hakikat hakkını savunmanın aracıdır; bu sorumlulukla hareket ederiz.