Ankara simidinin susamı nereden geliyor?
Ankara simidinin lezzetinde önemli payı bulunan susamın tedariki farklı ülkelere uzanıyor. Türkiye’nin susam ithalatında Çad, Brezilya ve Nijer öne çıkarken yerli üretimde ise Antalya ilk sırada bulunuyor.
Ankara’nın en bilinen sokak lezzetlerinden simit, koyu rengi, gevrek dokusu ve kavrulmuş susamıyla dikkat çekiyor. Başkentte günlük hayatın vazgeçilmezleri arasında bulunan simidin susamı ise her zaman Ankara’da veya Türkiye’de yetişmiyor. Türkiye’nin susam ihtiyacı büyük ölçüde ithalatla karşılanırken başkentteki fırınların hangi ülkeden ürün kullandığını gösteren kapsamlı bir kayıt bulunmuyor.
SUSAM İTHALATINDA ÇAD İLK SIRADA
TÜİK kaynaklı dış ticaret verilerini derleyen TradeMind’e göre, 2026’nın ilk altı ayında Türkiye’nin ham susam tohumu ithalatında Çad öne çıktı. İthalat değeri üzerinden hesaplanan paylarda Çad yaklaşık yüzde 28 ile ilk sırada yer aldı.
Çad’ı yüzde 20,3 ile Brezilya, yüzde 19,2 ile Nijer, yüzde 12,3 ile Sudan ve yüzde 6,5 ile Etiyopya izledi. Aynı dönemde bu kapsamdaki ithalat yaklaşık 133,1 bin ton olarak kaydedildi.
Bu dağılım Türkiye genelini kapsıyor; Ankara’daki belirli bir simitçinin hangi ülkeden susam kullandığını göstermiyor.
YERLİ SUSAM ANTALYA VE EGE’DE YETİŞİYOR
TÜİK’in 2024 verilerine dayanan üretim derlemesine göre Türkiye’de 14 bin 439 ton susam üretildi. Antalya, 5 bin 80 tonla ilk sırada bulunurken Manisa, Muğla, Uşak ve Adana da öne çıkan iller arasında yer aldı.
Bu beş il, toplam üretimin yaklaşık yüzde 79,6’sını karşıladı. Ankara ise ülkenin başlıca susam üretim merkezleri arasında bulunmuyor.
ANKARA SİMİDİNİN FARKI KAVURMA YÖNTEMİNDE
Ankara simidinin coğrafi işaret tescilinde susamın belirli bir il veya ülkeden alınması şartı bulunmuyor. Buna karşılık hazırlanma biçimi ayrıntılı olarak tanımlanıyor. Tescile göre susam, yaklaşık 175–200 derece sıcaklıkta karıştırılarak kavruluyor. Ardından üzüm pekmezi karışımına batırılan hamura uygulanıyor. Simit, odun ateşinde taş fırında pişiriliyor. Koyu renginde yoğun üzüm pekmezinin uygulanma biçimi de etkili oluyor.
HER FIRININ TEDARİKÇİSİ FARKLI OLABİLİR
Ankara simidinin susamı için tek bir ülke veya il adı vermek mümkün değil. Belirli bir işletmenin kullandığı ürünün kaynağını ortaya koymak için tedarikçi faturaları, ürün parti bilgileri veya üretici açıklaması gerekiyor.
İthal susam kullanılması tek başına coğrafi işaret şartlarına aykırılık oluşturmuyor. Simidin tescildeki diğer malzeme ve üretim koşullarını da karşılaması gerekiyor.