Şahaneyiz evet… Ama kim ne hesaplıyor?
Bu onun stratejisi...
Konuşmasında övgü varsa, satır aralarında bir mesaj; çoğu zaman da bir tehdit vardır...
Trump ne konuşuyorsa orada mutlaka bir hesap vardır.
Ya da açılmak istenen bir kapı.
Düz cümle kurmakta zorlanan Trump, Türkiye'yi yere göğe sığdıramazken neyi yokladı?
Türkiye, Trump için vazgeçilmez bir aktör olarak görünüyor.
Vazgeçilmez kısmı kesin...
Ama hamle yapmadan duramayan bu adamın çaresi de, Türkiye'nin doğru adımları karşısında eli boş kalmaktan başka bir seçenek olmayacaktır.
Trump, İran için Türkiye'ye teşekkür etti ve Türkiye için “şahaneydi” ifadesini kullandı.
Yadsınamaz olan şahane olmamız; kaygı duymamız gereken ise bu övgünün zamanlaması ve amacı.
Trump'ın, Türkiye'de kendi kendine oluşmuş gibi görünen bir iç karışıklık zeminini yoklama ihtimali göz ardı edilmemeli.
"Girmemelerini istediğimiz işlerin dışında kaldılar" dedi bir de...
Oysa bu, Türkiye'nin kendi egemen iradesiyle aldığı bir karardır; müttefiklik refleksiyle açıklanamaz.
Dış politikada çoğu zaman rasyonel ve çok katmanlı adımlar atan Türkiye Cumhuriyeti Devleti, herkesin bildiğini bilmiyor mu?
Trump'ın öngörülemez ama hesapçı tavrının ardında Türkiye'nin konumu belirleyici...
Bu nedenle temkin, bir tercih değil bir zorunluluktur.
Bu süreçte Türkiye, barıştan yana tavrıyla öne çıktı.
Diplomatik temaslara zemin hazırlayan ülkelerden biri olarak gerilimi düşürmeye yönelik adımlar attı.
Farklı tarafların bir araya gelmesine imkan tanıyan bir zemin oluşturdu.
"Bölgesel partner" rolünü pekiştirdi.
Türkiye, çatışmanın bölgesel bir savaşa evrilmemesi için aktif bir kolaylaştırıcı rol üstlendi.
Yani Trump'ın bu konuşmasını iyi okumak lazım...
Çünkü mesele sadece dış politika değil; iç dengelerle de doğrudan bağlantılı.
Ülkemizdeki olası kırılganlıkların tetiklenmemesi için bu önemli.
Trump'ın Türkiye için elindeki en işlevsel kart bu:
İç zaaflara temas etmek, toplumsal fay hatlarını harekete geçirmek.
Türkiye, ABD-İsrail hattının karşısında doğrudan cephe almak yerine denge kuran bir aktör olmak zorundaydı.
Bunu kendi milli çizgimizin korunması için yapmak zorundayız.
Neticede bu duruş, Türkiye'nin sınır güvenliğini korurken aynı zamanda bölgesel bir denge unsuru olmasını sağladı.
Özellikle NATO bünyesinde İran'a karşı kurulmak istenen koalisyonlara karşı mesafeli ve seçici durarak, bölgedeki savaşın içine doğrudan çekilmemeye özen gösterdi.
Türkiye bugüne kadar, Trump'ın ettiği kinayeli ama ardı boş sözlerin karşısında kontrollü ve ölçülü durdu.
Provokatif dile kapılmadı.
Zaten yapılması gereken de buydu...
Türkiye, enerji güvenliği ve altyapı korunması için de dengeli adımlar attı.
Stratejik enerji projelerini ve nükleer santral planlamalarını bu tür krizlerden mümkün olduğunca etkilenmeyecek şekilde konumlandırmaya çalışarak, uzun vadeli enerji bağımsızlığı hedefini diri tuttu.
İran meselesine bakarken Ukrayna-Rusya geriliminde de dengeleri gözetmeyi başardı.
İran ve Rusya'nın yakınlaşması Türkiye için ilk bakışta avantajlı gibi görünse de, uzun vadeli riskleri doğru okuyan bir perspektif sergilendi.
Bu yakınlaşmanın bölgeye yaratabileceği etkiler hesaplanarak temkinli bir politika izlendi.
Ve en önemlisi; savaşın getirdiği kaostan faydalanabilecek terör unsurlarına karşı operasyonları kesintisiz sürdürüldü.
Olası göç dalgasına karşı hazırlıklar yaptı, önlemlerini aldı.
Ve neticede sınır güvenliği çok katmanlı bir şekilde korundu.
Hülasa...
Trump'ın yaklaşımı belli:
Rakibi zayıf noktalarından yakalamak.
Suriye'deki Türkiye başarısını içine sindiremedi.
Ne yaptı?
Övdü... Övdü...
Sonra övgünün gölgesinde farklı hesaplar devreye aldı.
Türkiye, içeriden etkilenmeye açık bir toplumsal yapıya sahip.
Amerika, on yıllardır etki psikolojisiyle bizleri ayrıştırmak için gereken her yöntemi denedi.
Algı operasyonları yaptı.
Terörü topraklarımıza sürdü.
Bu ülkede Amerika'nın uydurma ideolojilerinin peşinden giden bir nesil kayboldu.
Yenilerine zeminimiz olmasın.
Bu kez aynı senaryo işlememeli.
Amerika'nın bu hedefi bu defa tutmamalı.
