İş kazalarının %98'i önlenebilir! Optisyeniniz güvende mi?

27 Eylül 2026 07:00 Son Güncelleme: 27 Eylül 2026 07:00

Levent Yenice

İSG Koordinatörü

Gözlükçülük veya optisyenlik işlerinde iş kazalarını ve meslek hastalıklarını önlemek için proaktif bir yaklaşımla şu temel hususlara dikkat edilmelidir:

İş Sağlığı ve Güvenliğinde Bilincin Gücü

İş kazalarının %98’i önlenebilirdir. Ancak bir kazayı gerçekleşmeden öngörebilmek, yalnızca tecrübeyle değil, bilginin rehberliğinde alınan somut tedbirlerle mümkündür.

Maalesef iş hayatında en büyük risk, bilginin yerini aşırı cehaletin almasıdır. "Yirmi yıllık şoförüm" diyerek sinyal kullanmayı bilmeyen ve bu sorumsuzluğuyla toplumsal risk yaratan kişilerin yaşadığı "istenmeyen olaylar" birer tesadüf değildir.

Unutulmamalıdır ki; önlem alınmayan her ihmal, bir gün mutlaka gerçekleşecek olan o kazanın davetiyesidir. Gerçek ustalık, kazadan kurtulmak değil, kazaya giden yolları önceden kapatmaktır.

Bu rehberimizde iş yerlerinde nelere dikkat etmemiz gerektiği ilgili en çok kazaya ve meslek hastalığına sebep olan faktörlerin listesini Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) verileri kaynak alınarak hazırlanmıştır.

GÖZLÜKÇÜLÜK VEYA OPTİSYENLİK İŞLERİNDE İÇİN ALINMASI GEREKEN İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ÖNLEMLERİ NELERDİR?

YÜKSEKTE ÇALIŞMA

Bütün taşınabilir merdivenler güvenli ve yapılan işler için uygun mu?
Merdivenlerin sağlam ve dengeli bir şekilde durması sağlanıyor mu?
Taşınabilir merdivenlerin kontrolleri düzenli olarak ve her kullanım öncesi yapılıyor mu?
Yüksekte çalışılan zeminler ve merdiven ayakları kaydırmaz tabanlı mı?
Yüksek bölümler sabit korkuluklar ve tırabzanlar ile çevrilmiş mi?
Yüksek istifleme yapılan bölümlerdeki yükler çalışanların üzerine düşmeyecek şekilde sabitlenmiş mi?

KİŞİSEL KORUYUCU DONANIMLAR (KKD)

Çalışanlara yaptıkları işe, termal koşullara ve fizyolojik özelliklerine uygun iş kıyafetleri sağlanmış mı?
Tüm çalışanlara uygun kişisel koruyucu donanımlar temin edilmiş mi?
Kaba cisimlerin kavranması sırasında çalışanların kullanımı için uygun el koruyucular/iş eldivenleri bulunduruluyor ve çalışanlarca kullanımı sağlanıyor mu?
Özellikle cam kesme makinasıyla çalışanlar için çalışanların kullanımı için el ve parmak koruyucular da dahil tüm KKD’ler temin ediliyor ve çalışanlarca kullanımı sağlanıyor mu?
Kimyasallar ile yapılan çalışmalarda, çalışanların zararlı kimyasalları teneffüs etmelerini önleyen solunum koruyucular, çalışanların kullanımı için bulunduruluyor ve çalışanlarca kullanımı sağlanıyor mu?
Çalışanlara verilen kişisel koruyucu donanımların her zaman etkili şekilde çalışır durumda olmasına, temizlik ve bakımının yapılmasına ve gerektiğinde yenileri ile değiştirilmesine dikkat ediliyor mu?
Çalışanlar; KKD’leri nasıl muhafaza edecekleri, temizleyecekleri ve ne sıklıkla değiştirmeleri gerektiği konusunda bilgilendirilmiş mi?
KKD’ler için uygun saklama yerleri mevcut mu?

EĞİTİM VE BİLGİLENDİRME

Çalışanlar iş sağlığı ve güvenliği konusunda eğitim almışlar mı?
Çalışanlar yaptıkları işle ilgili olarak gerekli teknik eğitim ve bilgiye sahip mi?
Tüm çalışanlara enfeksiyon riskini azaltmak için genel hijyen bilgisi verilmiş ve gerekli önlemler alınmış mı?
Çalışanlar tehlikeli kimyasallarla çalışma sırasında maruz kalınabilecek riskler ve kimyasallar ile güvenli çalışma konusunda bilgilendiriliyor mu?
Çalışanlar kesilme, batma, yanma vb. nedenler ile oluşan yaralara hangi durumda ve kim tarafından müdahale edileceği konusunda bilgilendiriliyor mu?
Çalışanlar kullandıkları makine, araç ve gereçlerin güvenli kullanımı konusunda eğitiliyor mu?
Çalışanlar sağlık ve güvenlik işaretlerinin anlamları konusunda eğitilmiş mi?
Çalışanlar yangın söndürücüleri kullanmayı biliyorlar mı?
İşyeri içerisindeki çalışma alanlarında sigara içilmesi yasaklanmış ve çalışanlar bu konuda bilgilendirilmiş mi?
Çalışanlar sırt ağrısı, boyun ya da omuz incinmesi ve ayak ya da bacaklarda ağrı gibi kas ve iskelet sistemi hastalıklarına karşı bilgilendirilmiş mi?
Acil durumlar (yangın, deprem, ilk yardım gerektiren durumlar vb.) konusunda çalışanlar gerekli eğitim ve uygulamalara tabi tutulmuş mu?
Eğitim ve bilgilendirme ile ilgili belgeler kayıt altına alınıyor ve kayıtlar uygun şekilde muhafaza ediliyor mu?

PSİKOSOSYAL ETMENLER

Çalışanlar ile işveren(ler) arasında iyi bir iletişim sürdürülüyor mu?
Çalışanlar; yetki, sorumluluk ve çalışma hedeflerini net olarak biliyor mu?
Çalışanlara, görev ve sorumlulukları haricinde talimat verilmesi engelleniyor mu?
Çalışanlar, maruz kalabilecekleri olumsuz davranışlar (tehdit, saldırı, hırsızlık vb.) karşısında nasıl davranacağını biliyor mu?
Çalışanlar yaptıkları işten dolayı maruz kaldıkları stres ile baş edebilmeleri için gerekli eğitimi aldılar mı?
Çalışanlar için uygun dinlenme alanları mevcut mu?

KAZALAR VE HASTALIKLAR

Çalışanların işe giriş muayeneleri ve periyodik kontrolleri yaptırılıyor mu?
İş kazaları ve meslek hastalıkları Sosyal Güvenlik Kurumuna rapor ediliyor mu?
Daha önce meydana gelmiş kazalar ve ramak kala olaylar incelenerek kayıt altına alınıyor, tehlike kaynakları tespit edilerek ileride benzer kazalar ile karşılaşmamak için gerekli önlemler alınıyor mu?
Çalışanların tetanoz aşıları tamamlanmış mı?