Yollara yapılan kasislerin verdiği zararlar
Beni sürekli takip eden okuyucularımın bildiği gibi uzmanlık alanım tarım olduğu için genelde tarımsal konularda yazılar yazıyorum. Fakat rahatsızlık duyduğum bazı hususlarda da ilgilileri uyarmak ve kamuoyunda farkındalık oluşturmak adına fikirlerimi ara ara sizlerle paylaşma ihtiyacı hissediyorum.
Kasisler; genellikle okul, hastane, çocuk parkı gibi yerlerde, site içlerinde ve otopark giriş-çıkışlarında araç ve yaya hareketliliğinin yoğun yaşandığı yol kesimlerinde trafik kazalarını önlemek amacıyla yapılmaktadır. Bu sebeple belirli standartlara (TS 6283) uyulması koşuluyla yollara kasis konulmaktadır. Kasis yapımına ya da hangi tür kasis yapılacağına belediyelerin Ulaşım Koordinasyon Merkezleri (UKOME) karar vermektedir. Standartlara göre kasislerin yüksekliği maksimum 7,5-10 cm, tümsek genişliği ise 3,6-3,8 metre aralığında olmalıdır. Genellikle kauçuk, plastik veya asfalt malzemeden üretilmektedirler.
İnsanların huzuru ve güvenliği için nerelere nasıl kasis yapılması gerekiyorsa mutlaka yapılmalıdır. Gerekli yerlere kasis yapılmasına asla karşı değilim. Ancak Ankara’da yaşayan ve sıklıkla farklı şehirlere seyahat eden biri olarak son zamanlarda ülke genelinde yollara yapılan kasis sayısında ciddi bir artış olduğunu görüyorum. Kasis sayısındaki bu artış, maalesef kasis yüksekliklerinde de görülmektedir.
Kasislerin faydaları olmakla birlikte; doğru yerde, doğru malzemeyle, doğru yükseklikte tesis edilmeyen ve yeterli işaretlemesi yapılmayan kasisler, insan ve araç güvenliğini ciddi şekilde tehlikeye atmaktadır.
Kazalara Davetiye Çıkarıyor Özellikle hız kesici kasislerde yeterli uyarı levhalarının ve işaretlemelerin bulunmaması, sürücülerin ani fren yapmasına yol açarak arkadan gelen araçların çarpma riskini artırmaktadır. Hatta bazı yollarda yokuşlara dahi hız kesici kasisler konulmaktadır. Oysa araçlar yokuş çıkarken isteseler de hızlanamamaktadır.
Araçlara Verilen Zarar ve Çevre Kirliliği Standart dışı, yüksek yapılan tümsekler araçların geçişi esnasında sarsıntıya yol açarak süspansiyon ve amortisör takımlarına zarar vermektedir. Sürücülerin kasis öncesi yaptığı ani frenler, fren balatalarının ve lastiklerin sürtünerek aşınmasına sebep olmaktadır. Kalkışlarda ise debriyaj balatası aşınmaktadır. Bu durum, mikro plastiklerin ve ağır metal tozlarının havaya ve toprağa karışmasına neden olmaktadır.
Artan Yakıt Tüketimi ve Emisyon Sürücüler hız kesici kasise yaklaştıklarında hızlarını azaltır ve geçiş sonrası yeniden hızlanmak zorunda kalırlar. Bu durum araçlarda aşırı yakıt tüketimine sebep olmaktadır. Artan yakıt tüketimi ve eksik yanma sebebiyle atmosfere yüksek oranda karbondioksit, azot oksit ve partikül madde salınmaktadır. Aynı zamanda artan yakıt sarfiyatı, ciddi ekonomik kayıplar yaratmaktadır.
Acil Durumlarda Yaşanan Gecikmeler Hız kesici kasisler, acil durumlarda hızlı seyretmesi gereken acil müdahale araçlarının (ambulans, itfaiye vb.) hedeflerine ulaşmasında hayati gecikmelere neden olabilmektedir.
Gürültü Kirliliği Araçların hız tümseğine yaklaştığında hızını azaltıp tekrar artırması gürültü kirliliğine neden olmaktadır. Özellikle ağır tonajlı araçların kasis geçişlerinde fren yapması ve ardından tekrar vites küçültüp yüksek devirde kalkış yapması, çevre halkı için ciddi bir rahatsızlık kaynağıdır.
Günümüzde genellikle yol yapım malzemeleri (asfalt) kullanılarak standart dışı yüksek kasisler yapılmaktadır. Bu kasislerden geçmek için hız kesmek yetmiyor, adeta durmanız gerekiyor. Oysa kauçuk şaseli standart yol kasisleri yapılsa, araçlar hızını keserek daha güvenli ve konforlu bir geçiş sağlayabilirler.
İzinsiz Kasis Yapmanın Cezai Boyutu İzinsiz tümsek veya kasis yapan kişilere Karayolları Trafik Kanunu uyarınca idari para cezası uygulanmaktadır. Ayrıca yolun yapısına verilen zararın giderilmesi ve kasisin sökülmesi işleminin tüm masrafları, bunu yapan kişiye veya mal sahibine fatura edilmektedir. İzinsiz yapılan tümsek ve kasisler nedeniyle bir kaza meydana gelmesi ve can/mal kaybı yaşanması durumunda, bu kasisleri yapan kişilere dava açıldığının da bilinmesinde fayda vardır.
Yollara kasis yapımında karar verici mercilerin, bu kararı almadan ve uygulamaya geçmeden önce bu yazımda ifade etmeye çalıştığım hususları dikkate almalarını önemle arz ederim.
