Kegel egzersizleri: Küçük bir alışkanlık, büyük bir sağlık kazancı
Sağlıklı yaşamın kuralları olarak egzersiz ve hareket, dengeli beslenmek ve düzenli uyumak artık tereddütsüz kabul edildi. Ancak özellikle kadınların sıkıntıya düşmeden farkında olmadığı, buna rağmen yaşam kalitesini önemli ölçüde etkileyen bir başka konu daha vardır: pelvik taban kaslarının sağlığı. Kadınlarda gebelik, doğum ve menopoz süreciyle birlikte zayıflayabilen bu kaslar, idrar kontrolünden cinsel fonksiyonlara kadar birçok alanda önemli görevler üstlenir. Pelvik taban kaslarını güçlendirmede en etkili yöntemlerden biri ise Kegel egzersizleridir.
Kegel egzersizleri, pelvik taban kaslarının istemli olarak sıkılıp gevşetilmesi esasına dayanır. İlk bakışta oldukça basit görünen bu hareketler, düzenli uygulandığında ciddi sağlık faydaları sağlayabilir. Özellikle öksürme, hapşırma, gülme veya ağır kaldırma sırasında ortaya çıkan stres tipi idrar kaçırma şikayetlerinde belirgin düzelme sağlayabildiği bilinmektedir. Günümüzde milyonlarca kadın, yaşamlarının bir döneminde idrar kaçırma problemi yaşarken, birçok kişi bu durumu yaşlanmanın doğal bir sonucu olarak kabul etmekte ve tedavi arayışına girmemektedir. Oysa pelvik taban kaslarının güçlendirilmesiyle bu şikayetlerin önemli bir kısmı azaltılabilmektedir.
Pelvik taban kasları; mesane, rahim ve bağırsakları destekleyen doğal bir hamak görevi görür. Bu kasların zayıflaması yalnızca idrar kaçırmaya değil, aynı zamanda pelvik organ sarkmalarına da zemin hazırlayabilir. Özellikle birden fazla normal doğum yapmış kadınlarda, menopoz sonrası dönemde veya fazla kilolu bireylerde bu risk daha yüksektir. Kegel egzersizleri ise bu destek sistemini güçlendirerek organların daha sağlıklı şekilde yerinde kalmasına yardımcı olur. Yaşla birlikte kollajen kuvveti ve doku elastisitesi azalırken, kadınların pelvik taban rehabilitasyonuna gösterdiği ilgi de artmaktadır.
Kegel egzersizlerinin bir diğer önemli katkısı cinsel yaşam üzerinedir. Pelvik taban kaslarının güçlenmesi bölgedeki kan dolaşımını artırabilir ve kas kontrolünü geliştirebilir. Bu durum hem kadınlarda hem de erkeklerde cinsel fonksiyonların desteklenmesine katkı sağlayabilir. Ayrıca prostat ameliyatı geçiren erkeklerde ameliyat sonrası ortaya çıkabilen idrar kaçırma problemlerinin azaltılmasında da Kegel egzersizlerinden yararlanılmaktadır.
Kegel egzersizlerinin en güzel yanı, herhangi bir ekipman gerektirmemesi ve günün hemen her anında uygulanabilmesidir. Evde, iş yerinde, araç kullanırken veya televizyon izlerken fark ettirmeden yapılabilir. Ancak doğru kas grubunun çalıştırılması büyük önem taşır. Karın, kalça veya bacak kaslarını sıkmak yerine doğrudan pelvik taban kaslarının hedeflenmesi gerekir. Bu nedenle başlangıç aşamasında uzman desteği almak, egzersizin etkinliğini artırabilir.
Elbette Kegel egzersizleri sihirli bir çözüm değildir. Düzenli uygulanmaları ve sabırlı olunması gerekir. Çoğu kişide olumlu sonuçlar birkaç hafta içerisinde ortaya çıkmaya başlasa da en belirgin faydalar genellikle birkaç aylık düzenli uygulama sonrasında görülür. Pelvik taban kaslarının kuvvetlenmesi, bir sporcunun kuvvetlenmesi gibi düzen ve disiplin ile olur. Bununla birlikte ileri derecede idrar kaçırma veya pelvik organ sarkması olan kişilerde farklı tedavi yöntemlerine de ihtiyaç duyulabilir.
Günlük yaşamın yoğun temposu içinde çoğu zaman fark edilmeyen pelvik taban sağlığı, aslında yaşam kalitesini belirleyen önemli unsurlardan biridir. Günde yalnızca birkaç dakikanızı ayırarak yapacağınız Kegel egzersizleri, ilerleyen yıllarda karşılaşabileceğiniz birçok sorunun önlenmesine katkı sağlayabilir. Bazen en büyük sağlık yatırımları, en küçük alışkanlıklarla başlar.