Hafta sonu fazladan uyumak yüksek tansiyon riskini azaltabilir

Kore Üniversitesi bünyesindeki araştırmacılar, hafta içinde biriken uyku eksikliğinin hafta sonu telafi edilmesiyle yüksek tansiyon riski arasındaki bağlantıyı mercek altına aldı. Ortaya çıkan tablo, hafta sonu uzun uyumanın sağlığa zararlı olduğu yönündeki genel kanıyla çelişiyor: veriler, telafi uykusunun tam tersine koruyucu bir etki taşıyabileceğine işaret ediyor.

Almanya'nın Münih kentinde gerçekleştirilen Avrupa Kardiyoloji Derneği (ESC) yıllık kongresinde tanıtılan çalışma, 2016 ile 2023 arasında Güney Kore'de toplanan 40 bin 727 yetişkine ait veriyi temel alıyor. Katılımcıların hafta sonu ile hafta içi uyku süreleri arasındaki farkı karşılaştıran ekip, hafta sonu ek uykunun yüksek tansiyon görülme olasılığını yüzde 6 azalttığı sonucuna ulaştı.

Bu oran, yaklaşık 1 saat 37 dakikalık ek uyku alan katılımcılarda yüzde 9'a kadar çıktı; araştırmaya göre en güçlü koruma bu grupta gözlendi. Hareketsiz bir yaşam süren katılımcılarda ise aynı telafi uykusu, tansiyon riskini yüzde 6,9 oranında düşürdü.

TELAFİ UYKUSUNDA AŞIRIYA KAÇMAMAK GEREKİYOR

Çalışmanın yazarlarından Kore Üniversitesi'nde görevli Nawon Lee'ye göre uyku yetersizliği bedende ek bir yük oluşturuyor; bu da kalp ve damarların normalden fazla çalışmasına, dolayısıyla tansiyonun yükselmesine zemin hazırlıyor. Lee, hafta içi uyku açığı kapatamayan kişilerin hafta sonu fazladan uyudukları için vicdan azabı çekmemesi gerektiğini dile getirdi; ancak telafi sürecinin ölçüsüz uzatılmasının uyku düzenini ve biyolojik saati bozarak faydayı azaltabileceğine dikkat çekti. Ekibin önerisine göre ideal telafi aralığı 1 ile 2 saat arasında kalıyor. Bulgular henüz hakemli bir dergide yayımlanmadı.

2024'TEKİ ÇALIŞMADA DA BENZER SONUÇ ÇIKMIŞTI

Bu sonuçlar, hafta sonu telafi uykusu ile kalp sağlığı arasındaki bağlantıyı daha önce inceleyen çalışmalarla örtüşüyor. ESC'nin 2024'te Londra'da düzenlenen kongresinde paylaşılan ve 90 binden fazla katılımcıyı kapsayan bir başka araştırmada, en fazla telafi uykusu alanların kalp hastalığına yakalanma riskinin yaklaşık yüzde 20 daha düşük çıktığı belirlenmişti.

Son olarak bilim insanları, hafta sonu uyumanın hafta içi düzenli ve yeterli uyumanın yerine geçemeyeceğinin altını çiziyor; yetişkinler için önerilen gecelik uyku süresi hâlâ 7 ile 9 saat arasında.