Çölyakta gizli tehlike: Hangi besinlerden uzak durulmalı?

"Çölyak" hastalığı, bağışıklık sisteminin gluten proteinine karşı verdiği tepki sonucu ince bağırsakta hasara yol açan kronik bir rahatsızlık olarak tanımlanıyor. Uzmanlar, hastalığın tek etkili tedavisinin ömür boyu glutensiz beslenme olduğunu vurguluyor.

BESLENME HAYATİ ÖNEM TAŞIYOR!

Gastroenteroloji uzmanları, gluten tüketiminin bağırsak yüzeyinde tahribata yol açtığını ve bunun besin emilimini bozduğunu belirtiyor. Bu durumun zamanla kansızlık, kilo kaybı, vitamin eksikliği ve bağışıklık zayıflığına neden olabileceği ifade ediliyor.

Uzmanlar, çölyak hastalarının diyetine dikkat etmemesi durumunda uzun vadede osteoporoz ve bazı bağırsak hastalıkları riskinin de artabileceğine dikkat çekiyor.

GLUTENSİZ BESLENMEDE HANGİ GIDALAR TERCİH EDİLMELİ?

Beslenme uzmanlarına göre çölyak hastalarının tüketebileceği gıdalar doğal ve katkısız ürünlerden oluşmalı. Pirinç, mısır, karabuğday ve quinoa gibi tahıllar glutensiz alternatifler arasında yer alıyor.

Sebze ve meyveler, baklagiller, kırmızı et, tavuk, balık, yumurta ve süt ürünleri (katkısız olmak şartıyla) güvenli şekilde tüketilebiliyor.

Uzmanlara göre çölyak hastalarının buğday, arpa ve çavdar içeren tüm ürünlerden uzak durması gerekiyor. Ekmek, makarna, bulgur, unlu mamuller ve birçok hazır gıda bu grupta yer alıyor.

Ayrıca bisküvi, kek, kraker gibi işlenmiş gıdaların büyük kısmında gluten bulunduğu için tüketilmemesi öneriliyor.

Ayrıca glutensiz sertifikalı ekmek, makarna ve un ürünlerinin de kontrollü şekilde tercih edilebileceği belirtiliyor.

GİZLİ GLUTEN TEHLİKESİ HANGİ ÜRÜNLERDE VAR?

Uzmanlar, çölyak hastaları için en büyük risklerden birinin “gizli gluten” olduğuna işaret ediyor. Hazır çorbalar, soslar, işlenmiş et ürünleri, paketli atıştırmalıklar ve bazı ilaçlarda gluten bulunabileceği ifade ediliyor.

Bu nedenle ürün etiketlerinin dikkatle okunması gerektiği vurgulanıyor. “Gluten içerebilir” uyarısı bulunan ürünlerden uzak durulması öneriliyor.

ÇÖLYAK HASTALARI, GÜNLÜK BESLENMESİNİ NASIL PLANLAMALI?

Diyetisyenler, çölyak hastaları için dengeli bir beslenme planı oluşturulmasının önemine dikkat çekiyor. Günlük beslenmede protein, karbonhidrat ve sağlıklı yağ dengesinin korunması gerektiği belirtiliyor.

Öğün atlamadan, düzenli ve çeşitli beslenmenin bağışıklık sistemini desteklediği ifade ediliyor. Ayrıca vitamin ve mineral eksikliklerinin düzenli olarak kontrol edilmesi öneriliyor.

UZMANLAR UYARIYOR: ÇAPRAZ BULAŞ RİSKİ GÖZ ARDI EDİLMEMELİ

Uzmanlar, glutensiz ürünlerin hazırlanması sırasında çapraz bulaş riskine dikkat çekiyor. Aynı mutfakta gluten içeren ve içermeyen gıdaların hazırlanmasının risk oluşturabileceği belirtiliyor.

Bu nedenle ayrı mutfak ekipmanları kullanılması, kesme tahtası ve pişirme yüzeylerinin temizliğine özen gösterilmesi gerektiği ifade ediliyor.