TÜİK açıkladı: Türkiye'de iş ve aile dengesi faturasını kim ödüyor?
Türkiye'de iş ve aile dengesi üzerine yapılan yeni araştırma çarpıcı sonuçlar verdi. Çalışanların yüzde kaçı bakım sorumluluğu altında eziliyor?
Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) 2025 yılı verilerine göre, toplumun büyük bir kesimi iş ve aile dengesi kurmakta zorlanıyor. 18-74 yaş grubundaki 59 milyonu aşkın kişinin yüzde 43,1'inin çocuk, hasta veya yaşlı bakımını üstlendiği ortaya çıktı. Avrupa Birliği standartlarında hazırlanan "İş ve Aile Yaşamının Uyumu" araştırması, özellikle mesai saatleri ve profesyonel destek eksikliği konusunda dikkat çeken bir tablo çiziyor.
İSTİHDAMDA BAKIM YÜKÜ KADINLARI VURUYOR
Kurum duyurusunda yer alan istatistikler, bakım sorumluluğunun işgücüne katılım oranlarındaki uçurumu net bir şekilde gösterdi. Genel işgücüne katılım yüzde 58,2 olarak ölçülürken, yükümlülüğü olan kadınların sadece yüzde 37,8'i çalışma hayatında kalabiliyor. Aynı sorumluluğu taşıyan erkeklerde ise bu oran yüzde 86 seviyesinde gerçekleşti. İstihdamdaki bireylerin en büyük yükünü ise yüzde 39'luk oranla sadece çocuk bakımı oluşturuyor.
KURUMSAL BAKIM HİZMETLERİNE İLGİ DÜŞÜK
Çalışan ebeveynlerin profesyonel destek alma alışkanlıkları da araştırmanın odak noktalarından biri oldu. 15 yaş altı çocuğu olan çalışanların yüzde 83'ünün hiçbir kurumsal veya ücretli bakım hizmeti almadığı kaydedildi. Kendi imkanlarıyla bu süreci yöneten ailelerin yarısından fazlası bakımı eşiyle ortak üstlendiğini belirtirken, yüzde 17,6'lık bir kesim profesyonel hizmetlerin aşırı pahalı olmasını gerekçe gösterdi. Yetişkin bakımında da durum farksız; çalışanların büyük çoğunluğu dışarıdan destek almaya ihtiyaç duymadığını aktardı.
ÇALIŞANLARI EN ÇOK NE ZORLUYOR?
Elde edilen verilere göre, iş hayatıyla evdeki sorumlulukları aynı anda yürütmeye çalışan 4 milyondan fazla kişi ciddi krizler yaşıyor. Bu zorlukların başında yüzde 38,4'lük bir oranla "uzun çalışma saatleri" geliyor. Yorucu iş temposu ve ev ile iş arasındaki bitmek bilmeyen uzun mesafeler de çalışanların omuzlarındaki diğer büyük yükler olarak sıralandı. Hem erkekler hem de kadınlar için uzun mesailer, iş ve aile dengesi kurmanın önündeki en büyük engel olarak öne çıkıyor.
