TÜİK verileri yapay zeka kullanımındaki hızlı artışı ortaya koydu

Türkiye’de yapay zeka teknolojilerinin kullanımına ilişkin 2026 verileri açıklandı. TÜİK’in araştırmasına göre hem bireylerde hem de girişimlerde yapay zeka kullanım oranında geçen yıla göre dikkat çekici artış yaşandı. Özellikle gençler ve yükseköğretim mezunları yapay zeka kullanımında öne çıktı.

YAPAY ZEKA KULLANIMI BİR YILDA İKİ KATINA YAKLAŞTI

TÜİK’in Hanehalkı Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması ile Girişimlerde Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması sonuçlarına göre, yapay zeka kullanımı 2026 yılında önemli ölçüde arttı.

16-74 yaş grubundaki bireylerde üretken yapay zeka kullandığını belirtenlerin oranı 2025 yılında yüzde 19,2 iken, 2026 yılında yüzde 37,6’ya yükseldi.

10 ve daha fazla çalışanı bulunan girişimlerde ise herhangi bir yapay zeka teknolojisini kullandığını belirtenlerin oranı yüzde 7,5’ten yüzde 14’e çıktı.

YAPAY ZEKAYI EN FAZLA GENÇLER KULLANDI

2026 verilerinde yapay zeka kullanımının yaş gruplarına göre belirgin şekilde farklılaştığı görüldü.

En yüksek kullanım oranı yüzde 64,9 ile 16-24 yaş grubunda kaydedildi. Bu grubu yüzde 55,7 ile 25-34 yaş grubu ve yüzde 38,1 ile 35-44 yaş grubu takip etti.

Cinsiyete göre bakıldığında ise kadınların yapay zeka kullanım oranı yüzde 38,1, erkeklerin kullanım oranı yüzde 37,2 olarak ölçüldü.

EĞİTİM SEVİYESİ YÜKSELDİKÇE KULLANIM ORANI ARTTI

Yapay zeka kullanımında eğitim düzeyi de önemli bir farklılık ortaya koydu.

2026 yılında en yüksek kullanım oranı yüzde 62,7 ile yükseköğretim mezunlarında görüldü. Lise veya mesleki lise mezunlarında bu oran yüzde 45,4 olurken, ilköğretim veya ortaokul mezunlarında yüzde 35,5 olarak gerçekleşti.

İlkokul mezunlarında ise yapay zeka kullanım oranı yüzde 8,5’te kaldı.

YAPAY ZEKA DAHA ÇOK KİŞİSEL AMAÇLARLA KULLANILIYOR

Yapay zeka kullanan bireylerin kullanım amaçlarında özel ihtiyaçlar ilk sırada yer aldı.

Bireylerin yüzde 86,4’ü yapay zekayı özel amaçlarla kullandığını belirtirken, yüzde 37,3’ü mesleki amaçlarla, yüzde 32,6’sı ise örgün eğitim amacıyla kullandı.

Cinsiyet bazında incelendiğinde kadınlarda özel amaçlı kullanım yüzde 86,8, mesleki kullanım yüzde 31,2 ve örgün eğitim amaçlı kullanım yüzde 36,1 oldu. Erkeklerde ise bu oranlar sırasıyla yüzde 86,0, yüzde 43,2 ve yüzde 29,1 olarak kaydedildi.

BÜYÜK İŞLETMELER YAPAY ZEKADA ÖNE ÇIKTI

Girişimlerde yapay zeka kullanımının çalışan sayısına göre de farklılaştığı görüldü.

2026 yılında 10-49 çalışanı bulunan girişimlerin yüzde 12,8’i yapay zeka teknolojilerinden herhangi birini kullandı. 50-249 çalışanı bulunan girişimlerde bu oran yüzde 17 olurken, 250 ve daha fazla çalışanı olan girişimlerde yüzde 37,1’e ulaştı.

Bu oranlar 2021 yılında sırasıyla yüzde 2,3, yüzde 3,6 ve yüzde 9,6 seviyesindeydi.

BİLİŞİM VE TELEKOMÜNİKASYON SEKTÖRLERİ BAŞI ÇEKTİ

Ekonomik faaliyet gruplarına göre yapay zeka kullanımında en yüksek oran telekomünikasyon, programlama ve bilişim faaliyetlerinde görüldü.

Bu alanda faaliyet gösteren girişimlerin yüzde 63,7’si yapay zeka teknolojilerinden yararlandı.

İkinci sırada yüzde 57,1 ile yayımcılık, radyo-TV ve içerik faaliyetleri yer aldı. Bilgisayarların ve iletişim araç ve gereçlerinin onarımı faaliyetinde bulunan girişimlerde ise kullanım oranı yüzde 32,4 oldu.

İŞLETMELER YAPAY ZEKAYI EN ÇOK PAZARLAMA İÇİN KULLANIYOR

Girişimlerin yapay zekayı hangi amaçlarla kullandığına bakıldığında ilk sırada pazarlama ve satış faaliyetleri yer aldı.

Yapay zeka kullanan girişimlerin yüzde 51’i bu teknolojilerden pazarlama veya satış amacıyla yararlandığını belirtti. Bunu yüzde 46,3 ile araştırma ve geliştirme veya yenilik faaliyetleri, yüzde 43,4 ile üretim veya hizmet süreçleri izledi.

AÇIK KAYNAKLI YAZILIMLAR TERCİH EDİLİYOR

Yapay zeka kullanan girişimlerin teknolojileri nasıl edindiği de araştırmada yer aldı.

Girişimlerin yüzde 67,8’i açık kaynaklı yazılımları ücretsiz veya ücretli olarak kullandığını belirtti. Kapalı kaynaklı yazılım kullananların oranı ise yüzde 49,1 oldu.

Yapay zeka yazılım veya sistemlerini harici sağlayıcılara geliştiren girişimlerin oranı yüzde 46,5 olarak belirlenirken, kendi çalışanları tarafından geliştiren girişimlerin oranı yüzde 32,1 oldu.

YAPAY ZEKA KULLANAN İŞLETMELER KİŞİSEL VERİLERİ DE İŞLİYOR

Yapay zeka kullanımında kişisel veriler de araştırmanın önemli başlıklarından biri oldu.

Yapay zeka teknolojisi kullanan girişimlerin yüzde 16,6’sı cinsiyet, yaş, meslek, eğitim durumu, adres, satın alma kayıtları veya yüz görüntüleri gibi bireylere ilişkin kişisel verileri işlediğini beyan etti.

Bu oran 10-49 çalışanı olan girişimlerde yüzde 16,9, 50-249 çalışanı olan girişimlerde yüzde 15,3 ve 250 ve daha fazla çalışanı bulunan girişimlerde yüzde 17 olarak kaydedildi.

YAPAY ZEKA KULLANMAYAN İŞLETMELERİN BİR BÖLÜMÜ HAZIRLIK YAPIYOR

Henüz yapay zeka teknolojisi kullanmayan ancak gelecekte kullanmayı düşündüğünü belirten girişimlerin oranı 2026 yılında yüzde 8,3 oldu.

Bu oran 10-49 çalışanı bulunan girişimlerde yüzde 7,4, 50-249 çalışanı bulunanlarda yüzde 12,2 ve 250 ve üzeri çalışanı olan girişimlerde yüzde 14,9 olarak ölçüldü.

UZMANLIK EKSİKLİĞİ İLK SIRADA YER ALDI

Yapay zeka kullanmayı düşündüğü halde henüz kullanmayan girişimlere bunun nedenleri sorulduğunda ilk sırada uzmanlık eksikliği çıktı.

Girişimlerin yüzde 72,3’ü işletmede yapay zeka konusunda gerekli uzmanlığın bulunmamasını önemli bir neden olarak gösterdi.

Bunu yüzde 66,4 ile yapay zeka kullanımından kaynaklanabilecek zararlarda sorumluluğun kimde olacağına ilişkin hukuki belirsizlikler takip etti. Veri koruma ve gizliliğin ihlal edilmesine ilişkin endişeler ise yüzde 65,4 ile üçüncü sırada yer aldı.

TÜİK, yapay zeka teknolojilerinin bireyler ve girişimler tarafından kullanımındaki değişimi izlemeye devam edecek. Konuyla ilgili bir sonraki haber bülteninin Ekim 2027’de yayımlanması planlanıyor.