Saldırganın babası neden tutuklandı?

Kahramanmaraş’ın Onikişubat ilçesindeki Ayser Çalık Ortaokulu’nda 14 yaşındaki İsa Aras Mersinli’nin 9 kişiyi katlettiği olayın ardından, eski 1. Sınıf Emniyet Müdürü baba Uğur Mersinli tutuklanarak cezaevine gönderildi. Kamuoyunda "Suçun şahsiliği ilkesi varken Uğur Mersinli neden tutuklandı?" sorusu gündem olurken, yargı sürecinin çocuğun eylemi üzerinden değil, babanın "yüksek özen yükümlülüğü" ihlali üzerinden yürüdüğü ortaya çıktı.

Kahramanmaraş, 8. sınıf öğrencisi bir çocuğun okula getirdiği 5 ayrı silah ve 7 şarjörle gerçekleştirdiği, 10 kişinin ölümüyle sonuçlanan katliamın yasını tutuyor. Saldırının ardından failin babası olan emekli emniyet mensubu Uğur Mersinli’nin gözaltına alınarak tutuklanması, ceza hukukundaki sorumluluk sınırlarını tartışmaya açtı.

SUÇUN ŞAHSİLİĞİ İLKESİ VE BABANIN HUKUKİ KONUMU

Anayasa’nın 38. maddesi ve Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 20. maddesi uyarınca ceza sorumluluğu şahsidir; kimse başkasının suçundan dolayı cezalandırılamaz. Dolayısıyla baba Uğur Mersinli, çocuğunun işlediği "Kasten Öldürme" suçunun doğrudan faili olarak yargılanmıyor. Babanın tutuklanma gerekçesi, Türk Ceza Kanunu’nun 85. ve 89. maddelerinde düzenlenen "Taksirle Ölüme ve Yaralamaya Neden Olma" suçlamasına dayanıyor.

İHMAL Mİ BİLİNÇLİ TAKSİR Mİ?

Hukuki değerlendirmelere göre, bir emniyet mensubu olan babanın, silah gibi tehlikeli eşyaları 14 yaşındaki bir çocuğun ulaşamayacağı şekilde muhafaza etmesi bekleniyordu. Kendisinden beklenen yüksek özen yükümlülüğünü yerine getirmeyen babanın eylemsizliği, katliama zemin hazırlayan temel kusur olarak görülüyor. Eğer silahların mermileri namluya sürülü veya atışa hazır halde, hiçbir güvenlik önlemi alınmadan bırakıldığı tespit edilirse, suçun vasfı "bilinçli taksir" olarak değişebilecek ve verilecek ceza yarı oranında artırılabilecek.