Kurtulmuş: “Çok merkezli dünyada iş birliği zaruri”
Numan Kurtulmuş, Hırvatistan’ın başkenti Zagreb’de düzenlenen Üç Deniz Girişimi Parlamenter Zirvesi’nde yaptığı konuşmada, Türkiye’nin girişimdeki stratejik konumuna ve küresel sistemdeki dönüşüme dikkat çekti.
Zirveye Türkiye’nin “Stratejik Ortak” statüsüyle ilk kez katıldığını vurgulayan Kurtulmuş, uluslararası sistemin köklü bir değişim sürecinden geçtiğini belirterek, çok merkezli bir dünya düzeninin şekillendiğini söyledi. Bu süreçte ülkeler arası iş birliğinin daha etkin ve sonuç odaklı hale getirilmesi gerektiğini ifade etti.
Kurtulmuş, Türkiye’nin bağlantısallık vizyonunu öne çıkararak ulaştırma, enerji ve iletişim koridorlarının geliştirilmesine öncelik verdiklerini kaydetti. Üç Deniz Girişimi’ni yalnızca bir altyapı platformu olarak değil, aynı zamanda bölgesel sahiplik temelinde şekillenen kapsayıcı bir stratejik iş birliği zemini olarak gördüklerini dile getirdi.
Türkiye’nin Karadeniz’de en uzun kıyı şeridine sahip ülke olduğuna işaret eden Kurtulmuş, girişimle ilişkilerin daha da derinleştirileceğini ve çok boyutlu iş birliğinin geliştirileceğini vurguladı.
STRATEJİK KORİDORLAR VURGUSU
Türkiye’nin jeostratejik konumuna dikkat çeken Kurtulmuş, Asya ile Avrupa arasında kritik bir bağlantı noktası olduklarını belirterek Orta Koridor ve Kalkınma Yolu projelerinin önemine işaret etti. Bu projelerin, bölgesel ve küresel ölçekte bağlantısallığın güçlendirilmesinde Türkiye’nin rolünü pekiştirdiğini söyledi.
Akıllı ulaşım, yeşil lojistik ve dijital altyapı alanlarında yürütülen çalışmaların da Üç Deniz Girişimi’ne katkı sağlayacağını ifade eden Kurtulmuş, TBMM’nin parlamentolar arası diyaloğu güçlendirmeye hazır olduğunu dile getirdi.
“ULUSLARARASI DÜZEN AŞINIYOR”
Kurtulmuş, konuşmasında küresel krizlere de geniş yer ayırdı. “Kurallara dayalı uluslararası düzen”in meşruiyet ve işlev açısından ciddi bir aşınma yaşadığını belirten Kurtulmuş, Sudan, Ukrayna ve Gazze’de yaşanan gelişmelerin bu çözülmenin somut göstergeleri olduğunu ifade etti.
Orta Doğu’daki gelişmelere değinen Kurtulmuş, İsrail’in bölgedeki askeri operasyonlarının yalnızca bölgesel istikrarsızlığa değil, aynı zamanda Avrupa’nın güvenliği ve ekonomisine de olumsuz etkiler doğurduğunu söyledi.
Filistin meselesine de değinen Kurtulmuş, 1967 sınırları temelinde bağımsız bir Filistin devletinin kurulmasına yönelik desteği yineledi ve uluslararası topluma bu konuda daha güçlü bir duruş sergileme çağrısında bulundu.
KARADENİZ VE KAFKASYA MESAJI
Karadeniz güvenliğinin bölgesel ve küresel açıdan kritik önemde olduğunu belirten Kurtulmuş, Rusya-Ukrayna Savaşı’nın beşinci yılına girildiğini hatırlattı. Türkiye’nin Ukrayna’nın egemenliği ve toprak bütünlüğüne desteğinin sürdüğünü vurgulayan Kurtulmuş, kalıcı barışın diplomasi yoluyla sağlanması gerektiğini ifade etti.
Güney Kafkasya’da sağlanacak kalıcı barışın ise bölgesel bağlantısallığı güçlendireceğini belirten Kurtulmuş, bu sürecin ekonomik ve siyasi iş birliklerini de olumlu etkileyeceğini söyledi.
Konuşmasının sonunda bağlantısallığın yalnızca fiziki altyapıyla sınırlı olmadığını vurgulayan Kurtulmuş, bilgi, kültür ve değerlerin paylaşımını da kapsayan daha geniş bir perspektifin önemine işaret etti.
Zirve kapsamında, Andrej Plenković ile yapılan görüşmenin ardından Kurtulmuş’un konuşması, toplantının öne çıkan başlıkları arasında yer aldı. Zirve sonunda ortak bildiri kabul edilmesi bekleniyor.
