İzmit'in ilk kadın belediye başkanı Leyla Atakan kimdir?

Leyla Atakan, Türk yerel yönetim tarihinin en önemli isimlerinden biri olarak kabul ediliyor. 1968 yerel seçimlerinde CHP'nin adayı olarak İzmit Belediye Başkanlığı'nı kazanan Atakan, hem İzmit'in ilk kadın belediye başkanı hem de Türkiye'de halkın doğrudan oyuyla seçilen ilk kadın belediye başkanı unvanını aldı. Yaklaşık üç yıl süren görevinde kentin altyapısından içme suyu yatırımlarına kadar birçok kalıcı projeye imza atan Atakan'ın yaşamı, 1971 yılında geçirdiği trafik kazasıyla son buldu.

LEYLA ATAKAN KİMDİR?

Leyla Atakan, 22 Ağustos 1925'te Kocaeli'nin Kartepe ilçesine bağlı Maşukiye'de dünyaya geldi. Babası Kurtuluş Savaşı'nın önemli komutanlarından Orgeneral Hasan Atakan, annesi ise Behice Emel Hanımdı. Babasının görevleri nedeniyle çocukluk yıllarını Türkiye'nin farklı şehirlerinde geçiren Atakan, eğitimini farklı illerde tamamladı ve 1943 yılında Trabzon Lisesi'nden mezun oldu.

Atakan'ın yaşam öyküsü yalnızca siyasi başarılarla değil, toplumsal çalışmalarıyla da öne çıktı. Emekliliğinin ardından ailesiyle yeniden Maşukiye'ye dönen Hasan Atakan'ın ardından Leyla Atakan, yaşadığı bölgede kadınların meslek edinmesine yönelik biçki-dikiş kursları düzenledi, çocukların aşı kampanyalarına destek verdi ve gönüllü sosyal projelerde aktif rol üstlendi.

LEYLA ATAKAN SİYASETE NASIL BAŞLADI?

Leyla Atakan'ın siyasi kariyeri 1955 yılında CHP Maşukiye Köyü Ocak Başkanı olarak başladı. Bu dönemde köyüne okul kazandırılması ve elektrik getirilmesi gibi yerel hizmetlerde önemli görevler üstlendi.

Siyasi çalışmalarının yanında Kocaeli Verem Savaş Derneği ile Türk Kadınlar Birliği başkanlığı görevlerini de yürüten Atakan, 1963 yılında CHP Kocaeli İl Başkanı seçildi. Böylece İzmit'te bir siyasi partinin ilk kadın il başkanı olarak tarihe geçti.

LEYLA ATAKAN İZMİT BELEDİYE BAŞKANI OLARAK HANGİ PROJELERİ HAYATA GEÇİRDİ?

1968 yerel seçimlerinde CHP'nin adayı olan Leyla Atakan, seçimi kazanarak İzmit Belediye Başkanı oldu. Bu sonuçla Türkiye'de tek dereceli seçim sistemiyle halkın doğrudan oyuyla seçilen ilk kadın belediye başkanı unvanını elde etti.

1968-1971 yılları arasında görev yapan Atakan'ın belediye başkanlığı döneminde kentin geleceğini şekillendiren çok sayıda yatırım gerçekleştirildi.

Bu dönemde;

• İzmit'in uzun yıllardır devam eden içme suyu sorununun çözümüne yönelik çalışmalar tamamlandı.
• Karakaya Suyu kente kazandırıldı.
• Altyapı ve kanalizasyon yatırımları hızlandırıldı.
• Yeni imar planlarının hazırlanması sağlandı.
• Gecekondu önleme projeleri geliştirildi.
• Kooperatifleşme desteklenerek konut üretimi teşvik edildi.
• İzmit'in simgeleri arasında yer alan Kocaeli Fuarı'nın temelleri atıldı. Bataklık alanın doldurulmasıyla oluşturulan fuar alanı, 28 Haziran 1969'da Kocaeli Sanayi Sergisi olarak açıldı.

Kent tarihini inceleyen yerel kaynaklar ve Kocaeli Büyükşehir Belediyesi arşivlerinde de Leyla Atakan döneminin özellikle şehircilik, altyapı ve fuar yatırımlarıyla öne çıktığı belirtiliyor.

LEYLA ATAKAN NEDEN TÜRKİYE SİYASİ TARİHİNDE ÖNEMLİ BİR İSİM?

Leyla Atakan'ın siyasi kariyeri yalnızca İzmit'le sınırlı kalmadı. Atakan, kadınların yerel yönetimlerde daha fazla temsil edilmesinin önünü açan isimlerden biri olarak değerlendiriliyor.

1968 seçimlerinde elde ettiği başarı, Türkiye'de kadınların belediye başkanlığı görevinde daha görünür hale gelmesi açısından dönüm noktalarından biri olarak kabul ediliyor. Bu nedenle Leyla Atakan, yerel yönetimler tarihi ve kadınların siyasette temsili konusunda yapılan birçok akademik çalışmada örnek isimler arasında gösteriliyor.

LEYLA ATAKAN NASIL HAYATINI KAYBETTİ?

Leyla Atakan'ın belediye başkanlığı görevi devam ederken 10 Şubat 1971'de trajik bir trafik kazası yaşandı. Değirmendere'den İzmit'e dönerken içinde bulunduğu otomobil, Gölcük'te park halindeki bir treylere çarptı.

Kazada Leyla Atakan'ın yanı sıra Belediye Başkan Vekili İsmail Kolaylı, Belediye Meclis Üyesi Abdurrahman Yüksel ve gazeteci Feridun Özbay da yaşamını yitirdi. Henüz 45 yaşında hayatını kaybeden Atakan'ın vefatı, Kocaeli'nde büyük üzüntü yarattı.

Leyla Atakan'ın mezarı

LEYLA ATAKAN'IN MİRASI BUGÜN NASIL YAŞATILIYOR?

Leyla Atakan'ın adı bugün Kocaeli'nin farklı noktalarında yaşamaya devam ediyor. Okullar, parklar, caddeler ve çeşitli kamu yapıları onun adını taşıyor. Her yıl 10 Şubat'ta düzenlenen anma programlarında, İzmit'in gelişimine yaptığı katkılar ve Türk siyasi tarihindeki öncü rolü yeniden hatırlatılıyor.

Kadınların yerel yönetimlerdeki temsilinin sembol isimlerinden biri olarak kabul edilen Leyla Atakan, aradan geçen yıllara rağmen Kocaeli kent hafızasında önemini koruyor.

LEYLA ATAKAN HAKKINDA KISA BİLGİLER

• Doğum: 22 Ağustos 1925, Maşukiye (Kocaeli)
• Ölüm: 10 Şubat 1971, Gölcük (trafik kazası)
• Partisi: Cumhuriyet Halk Partisi (CHP)
• Görevi: İzmit Belediye Başkanı (1968-1971)
• Tarihi unvanı: İzmit'in ilk kadın belediye başkanı ve Türkiye'de tek dereceli seçim sistemiyle doğrudan seçilen ilk kadın belediye başkanı
• Öne çıkan çalışmaları: Kocaeli Fuarı'nın kurulması, içme suyu projeleri, altyapı yatırımları ve şehircilik çalışmaları.