Dağ viskaçası neden sürekli yorgun görünüyor? İşte nedeni
Dağ viskaçası, And Dağları’nın kayalık yamaçlarında yaşayan ve tavşanı andıran görünümüyle dikkat çeken bir kemirgen türüdür.
Dağ viskaçası, Chinchillidae familyasına bağlı Lagidium cinsindeki kemirgenlerin genel adıdır. Bu hayvanlar, özellikle Güney Amerika’daki And Dağları’nın yüksek ve kayalık bölgelerinde yaşamlarını sürdürür. Güncel zoolojik sınıflandırmalarda Lagidium cinsi içerisinde dört yaşayan tür bulunuyor: Güney dağ viskaçası (Lagidium viscacia), kuzey dağ viskaçası (Lagidium peruanum), Wolffsohn dağ viskaçası (Lagidium wolffsohni) ve Ekvador dağ viskaçası (Lagidium ahuacaense).
Dağ viskaçası ilk bakışta tavşan ile sincap arasında bir hayvanı andırabilir. Ancak bu benzerlik yalnızca dış görünüştedir; bilimsel olarak tavşan değil, kemirgenler takımının bir üyesidir. Kalın kürkü, uzun kulakları ve güçlü arka bacakları, yüksek rakımlı ve sert koşullara sahip yaşam alanına uyum sağlamasına yardımcı olur.
DAĞ VİSKAÇASI NEDEN SÜREKLİ YORGUN GÖRÜNÜYOR?
Dağ viskaçasının “yorgun yüzlü” olarak tanınmasının nedeni, hayvanın doğal yüz yapısı ve iri gözlerinin oluşturduğu ifadedir. Uzun kulaklar, yuvarlak yüz, belirgin gözler ve yoğun tüyler bir araya geldiğinde ortaya insanlara oldukça tanıdık gelen mahmur bir görünüm çıkar.
Ancak dağ viskaçasının yüzündeki ifade hayvanın yorgun veya hasta olduğu anlamına gelmez. Türün davranışları incelendiğinde günün önemli bölümünü kayalık alanlarda güneşlenerek, tüylerini temizleyerek ve çevresini gözlemleyerek geçirdiği görülür. Güney dağ viskaçası özellikle gün doğumu ve gün batımı civarında daha aktif olur.

DAĞ VİSKAÇASI NEREDE YAŞAR?
Dağ viskaçası, And Dağları’nda yaklaşık 3 bin -5 bin metre rakım arasındaki kayalık habitatlarda yaşar. Peru, Bolivya, Şili ve Arjantin'in batısı türün görüldüğü başlıca bölgeler arasındadır. Kayalık yığınları, uçurumlar ve kaya çatlakları bu hayvanların barınmak için kullandığı başlıca alanlardır.
Yüksek rakımlı ortamda bitki örtüsünün seyrek olması dağ viskaçasının yaşamını zorlaştırsa da tür bu koşullara uyum sağlamıştır. Yoğun kürkü soğuk havaya karşı koruma sağlarken, kayalık zeminde hareket etmeye uygun güçlü arka bacakları kaçış sırasında önemli avantaj sunar.
DAĞ VİSKAÇASI NE YER?
Dağ viskaçası otçul bir hayvandır ve temel besinlerini yüksek dağlarda bulunan bitkiler oluşturur. Çimen ve diğer otların yanı sıra yosun ve likenler de beslenmesinde önemli yer tutar. Kuzey dağ viskaçasının yaşadığı bölgelerde seyrek bitki örtüsündeki dayanıklı otlardan yararlandığı ve beslenme faaliyetini çoğunlukla öğleden sonra ile gün batımı arasında yoğunlaştırdığı belirtiliyor.
Besin kaynaklarının sınırlı olduğu kayalık And habitatında çok seçici olmayan beslenme davranışı, dağ viskaçasının yüksek rakımlı ekosistemlerde yaşamını sürdürmesine yardımcı olur. Bu özellik, türün sert çevre koşullarına uyumunun önemli göstergelerinden biridir.

DAĞ VİSKAÇASI NASIL HAREKET EDİYOR?
Dağ viskaçası, kayalık arazide son derece çevik hareket eden bir kemirgendir. Tehlike anında kaya çatlaklarına ve doğal sığınaklara hızla ulaşabilir. Kuzey dağ viskaçası üzerine yapılan gözlemlerde hayvanların alarm halinde kaya blokları arasında kısa sıçramalarla ilerleyebildiği ve bazı atlayışların 2 metreden fazla olabildiği kaydedilmiştir.
Dağ viskaçaları aynı zamanda sosyal hayvanlardır ve koloniler halinde bulunabilir. Tehlike algılandığında alarm sesi çıkararak çevredeki diğer bireyleri uyarırlar. Kaya çatlaklarını barınak olarak kullanmaları, yırtıcılardan korunmalarında önemli bir avantaj sağlar.
DAĞ VİSKAÇASI İLE TAVŞAN ARASINDAKİ FARK NE?
Dağ viskaçası tavşan değildir; iki hayvan farklı memeli gruplarına aittir. Tavşanlar Lagomorpha takımında yer alırken dağ viskaçaları Rodentia, yani kemirgenler takımında bulunur. Dağ viskaçasının tavşana benzemesinin temel nedeni ise uzun kulakları, güçlü arka bacakları ve tüylü gövdesidir.