Cumhurbaşkanı Erdoğan döneminde Türkiye nasıl değişti? 72’nci yaş gününü kutlayan Erdoğan’ın siyasi serüveni

Türkiye siyasetinde son 30 yıla damga vuran isimlerin başında gelen Recep Tayyip Erdoğan 72. yaşına girerken, Kasımpaşa’dan Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’ne uzanan siyasi kariyeriyle ülke tarihinin en uzun süre görev yapan liderlerinden biri oldu. Futbolculuktan belediye başkanlığına, hapis sürecinden tek başına iktidara uzanan serüveni, Türkiye’nin siyasi ve ekonomik dönüşüm süreçleriyle paralel ilerledi.

FUTBOLDAN SİYASETE UZANAN YOL

1954 yılında İstanbul’un Kasımpaşa semtinde doğan Erdoğan, eğitimini İstanbul İmam Hatip Lisesi’nde tamamladıktan sonra Marmara Üniversitesi İktisadi ve Ticari Bilimler Fakültesi’nden 1981’de mezun oldu. Gençlik yıllarında İETT Futbol Takımı’nda forma giyen Erdoğan’ın siyasete adımı ise üniversite döneminde, Necmettin Erbakan liderliğindeki Milli Selamet Partisi Gençlik Kolları’nda başladı.

1980 darbesi sonrası siyaset sahnesine dönen kadrolar arasında yer alan Erdoğan, Refah Partisi İstanbul İl Başkanlığı görevini üstlendi.

İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ VE HAPİS SÜRECİ

1994 yerel seçimlerinde Refah Partisi adayı olarak İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı seçilen Erdoğan, özellikle su, çöp ve ulaşım sorunlarına yönelik uygulamalarıyla geniş kesimlerin desteğini kazandı. Ancak o dönem, yine benzer konular üzerinde kendisine yönelik eleştiriler de yok değildi.

Ancak 1997 yılında Siirt’te okuduğu şiir nedeniyle “halkı kin ve düşmanlığa tahrik” suçlamasıyla mahkûm edildi. 1999’da Pınarhisar Cezaevi’nde yaklaşık 4 ay hapis yattı ve siyasi yasağı nedeniyle görevinden ayrıldı. Bu süreç, kamuoyunda mağduriyet algısını güçlendirdi.

AK PARTİ’NİN KURULUŞU VE İKTİDARA YÜKSELİŞ

Erdoğan, “Milli Görüş” hareketinden ayrılan yenilikçi kadroyla birlikte 14 Ağustos 2001’de Adalet ve Kalkınma Partisi’ni kurdu.

2002 genel seçimlerinde AK Parti yüzde 34,3 oy alarak tek başına iktidara geldi. Siyasi yasağı nedeniyle ilk etapta Başbakan olamayan Erdoğan, 2003’te Siirt ara seçimiyle milletvekili seçildi ve Başbakanlık görevini üstlendi.

2003-2014 yılları arasında Başbakanlık yapan Erdoğan, 2014’te halk oyuyla seçilen ilk Cumhurbaşkanı oldu. Tartışmalı 2017 anayasa referandumu ile Türkiye, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’ne geçti.

KRİTİK SEÇİMLER VE DÖNÜM NOKTALARI

• 2007 Genel Seçimleri: Yüzde 46,6 oy
• 2011 Genel Seçimleri: Yüzde 49,8 ile zirve
• 2014 Cumhurbaşkanlığı Seçimi: Yüzde 51,8
• 2017 Referandumu: Yüzde 51,4 “Evet”
• 2018 Cumhurbaşkanlığı Seçimi: Yüzde 52,6
• 2023 Cumhurbaşkanlığı Seçimi: Yüzde 52,2 (ikinci tur)

"ONE MINUTE" VE "DÜNYA BEŞTEN BÜYÜKTÜR" ÇIKIŞLARI

Dış politikada 2009’daki “One Minute” çıkışı ve Birleşmiş Milletler sistemine yönelik “Dünya beşten büyüktür” eleştirisi dikkat çekerken, 15 Temmuz 2016’daki darbe girişimi sırasında yaptığı meydan çağrısı siyasi kariyerinin en kritik anlarından biri oldu.

EKONOMİDE ÜÇ DÖNEM

Erdoğan dönemi ekonomi politikaları üç ana evrede değerlendiriliyor:

• 2002-2013: IMF programına bağlılık, mali disiplin, enflasyonun tek haneye düşmesi ve özelleştirmelerle yüksek büyüme.
• 2018-2023: “Faiz sebep, enflasyon neticedir” tezi doğrultusunda düşük faiz politikası, Kur Korumalı Mevduat uygulaması ve yükselen enflasyon.
• 2023 sonrası: “Rasyonel zemine dönüş” mesajıyla geleneksel para politikalarına geçiş.

SİYASİ MİRAS VE TARTIŞMALAR

Erdoğan’ın ilk on yılında yakaladığı ekonomik büyüme, sağlık ve ulaşım yatırımları siyasi başarısının temel dayanaklarından biri olarak gösteriliyor. Sonraki dönemde ise savunma sanayii projeleri ve büyük altyapı yatırımları öne çıktı.

Destekçileri tarafından güçlü liderlik ve istikrarın temsilcisi olarak görülen Erdoğan, muhalifleri tarafından ise demokrasi, hukuk, adalet, ekonomi ve kurumların işleyişi konusunda sert biçimde eleştiriliyor.

Kasımpaşa’da başlayan yolculuk, Türkiye siyasetinin yönünü belirleyen uzun soluklu bir liderliğe dönüştü.

Bugün 72’nci yaş gününü kutlayan Erdoğan’ın siyasi yolculuğu, Türkiye’nin son çeyrek yüzyıllık tarihine damga vuran gelişmelerle birlikte anılıyor.