17 yaşındaki gencinin başarısı: Uzay çöplerine karşı evde kurulan modelleme IAC 2026'dan vize aldı

Türkiye, uluslararası uzay bilimleri arenasında bir lise öğrencisinin elde ettiği bilimsel başarıyı yakından takip ediyor. Küresel teknoloji devleri ve dünya uzay ajanslarının buluşma noktası olarak bilinen IAC 2026 organizasyonuna Niğde'den başvuru yapan 17 yaşındaki Ahmet Berkay Karakuş, jüri değerlendirmesini başarıyla geçerek kongreye davet hakkı kazandı. Kısıtlı ev imkanlarıyla geliştirdiği uydu koruma kalkanı projesini Yeni Ankara'ya anlatan Karakuş, akademik disiplinle harmanladığı bu girişimin prototip aşamasına geçmesi için teknoloji sektöründen somut adımlar beklediğini açıkladı.

İLHAM KAYNAĞI ANNESİNİN RAHATSIZLIĞI OLDU

Uzay bilimlerine olan tutkusunun henüz ilkokul 2. sınıftayken başladığını belirten Ahmet Berkay Karakuş, bu yolculuğun arkasındaki motivasyonu şu sözlerle anlattı:

"O dönemde annemin yaşadığı osteoporoz (kemik erimesi) rahatsızlığı beni çok etkilemişti. İnternette araştırma yaparken yerçekimsiz ortamın, yani mikrogravitenin astronotların kemik yoğunluğu üzerinde de benzer kayıplara yol açtığını öğrendim. Bir çocuğun merakıyla başlayan bu süreç, zamanla uzay tıbbı, küçük uydu teknolojileri ve uzay sürdürülebilirliği gibi çok daha geniş bir alana yönelmemi sağladı. Çevremden ilk başlarda 'Daha çok küçüksün, büyüyünce yaparsın' gibi tepkiler alsam da merakımın peşinden gitmeyi hiç bırakmadım."

"KABUL MAİLİNİ GÖRDÜĞÜMDE İNANAMADIM"

Dünyanın en prestijli uzay kongresinden gelen onay mailini gördüğü anı anlatan genç araştırmacı Karakuş, yaşadığı gururu şu şekilde anlattı:

"IAC, uzay ajanslarının, NASA mühendislerinin ve dev şirketlerin yer aldığı, lise düzeyinde katılımın neredeyse imkansız olduğu bir platform. Kabul mailini ilk gördüğümde gözlerime inanamadım, büyük bir şok ve ardından tarifi imkansız bir gurur hissettim. Niğde’den, kendi odamdan çıkan bir fikrin dünya çapındaki akademisyenler tarafından ciddiyete alınıp onaylanması, doğru yolda olduğumun en büyük kanıtı oldu."

"UYDULARA GÖRÜNMEZ BİR HAVA YASTIĞI"

Geliştirdiği projenin akademik isminin karmaşıklığına tezat, aslında çok pratik ve hayati bir amaca hizmet ettiğini söyleyen Karakuş, sistemin çalışma mantığına ilişkin, "Projem bir uzay çöpü toplama aracı değil. Bunu arabalardaki hava yastığı ya da gelişmiş bir çarpışma önleme sistemine benzetebiliriz. Alçak Dünya yörüngesindeki milimetre ölçekli küçük enkazlar, uydular için ölümcül tehlike saçıyor. Bizim sistemimiz, CubeSat dediğimiz küçük uydulara entegre edilerek, çok yakınından geçen tehlikeli bir parçacığı manyetik ve elektrostatik alan kullanarak hafifçe yana doğru saptırıyor. En büyük avantajı ise uydunun o değerli yakıtını hiç harcamaması. Yani uydular için ek, yakıtsız ve yenilikçi bir koruma katmanı sağlıyoruz" dedi.

"LABORATUVARIM YOKTU, SABAHLARA KADAR ÇALIŞTIM"

Projenin sadece bir fikirden ibaret olmadığını; enerji hesaplamalarından simülasyonlara kadar eksiksiz bir teknik altyapıya sahip olduğunu vurgulayan Karakuş, "Gelişmiş bir laboratuvarım ya da arkamda devasa araştırma merkezleri yoktu. Evdeki kişisel bilgisayarımla, kısıtlı kaynaklara rağmen akademik makaleleri tarayarak, sabahlara kadar süren matematiksel modellemelerle bu noktaya geldim. Sistemin sınırlarını, neyi yapıp neyi yapamayacağını dürüstçe ve bilimsel olarak ortaya koymam jürinin en çok dikkatini çeken şey oldu" şeklinde konuştu.

Antalya’da düzenlenecek dev kongre öncesi en büyük probleminin teknik imkansızlıklar olduğunu dile getiren Ahmet Berkay Karakuş, Yeni Ankara aracılığıyla vizyoner kurumlara ve markalara çağrıda bulundu. Karakuş, "Uluslararası arenada ülkemi en iyi şekilde temsil etmek istiyorum. Ancak şu an eldeki imkanlar, projenin sonraki aşaması olan daha karmaşık simülasyonları yapmaya ve prototip test süreçlerini ilerletmeye yetmiyor. Akademik yazımları sürdürebileceğim, yüksek performanslı simülasyon programlarını kaldırabilecek bir laptop veya tablet gibi teknik cihaz desteğine çok ciddi ihtiyacım var. Eğer bu teknolojik sponsorluğu bulabilirsem, kongre gününe kadar projenin deneysel testlerini tamamlayıp Antalya'da tüm dünyaya çalışan bir model sunmak istiyorum. Bu destek sadece bana değil, Türkiye'nin uzay vizyonuna yapılmış bir yatırım olacak" dedi.

"YAŞ SADECE BİR SAYI"

Kendisi gibi bilime meraklı olan ama harekete geçmeye çekinen genç akranlarına da seslenen Karakuş, sözlerini şöyle tamamladı:

"Yaş sadece bir sayıdan ibaret. Önemli olan doğru problemi tanımlamak, pes etmeden araştırmak ve çalışmayı bilimsel disipline oturtmak. 'Ben daha lisedeyim, yapamam' algısını yıkın. Merakınızın peşinden gidin, dünya kapıları size de açılacaktır."