Elektrik kesildi, sular da durdu: Elmadağ’daki altyapı zinciri

Ankara’nın Elmadağ ilçesinde 2 Ekim akşamı meydana gelen elektrik arızası, Hasanoğlan’da ikinci bir altyapı sorununu beraberinde getirdi.

ASKİ’nin arıza duyurusunda, Hasanoğlan’da yaşanan “Enerjisa kaynaklı elektrik arızası” nedeniyle 2 Ekim saat 19.00’dan 3 Ekim saat 06.00’ya kadar su kesintisi ve basınç düşüklüğü beklendiği bildirildi. Etkilenen yerler özellikle Muzaffer Ekşi Mahallesi, Fatih Mahallesi ve Lalabel Mahallesi’nin üst kotları olarak açıklandı.

ASKİ kaydında kesinti başlangıcı 19.15, tahmini bitiş ise 06.00 olarak yer aldı. Buna göre duyurulan kesinti süresi yaklaşık 10 saat 45 dakika oldu.

3 Ekim sabahı ASKİ’nin güncel kesinti ekranında olay aktif kesintiler arasında görünmüyor. Ancak kamuya açık kayıtlarda elektriğin ve suyun fiilen hangi dakikada tamamen normale döndüğüne ilişkin ayrıca bir sonuç bildirimi bulunmuyor.

ELEKTRİK NEDEN KESİLİNCE SU DA KESİLİYOR?

Hasanoğlan’daki tablo, Ankara’nın yüksek kotlu bölgelerinde su dağıtımının yalnızca boru hattından ibaret olmadığını gösteriyor.

Su, bazı bölgelerde depolardan konutlara yalnızca doğal kot farkıyla ulaşmıyor; elektrikle çalışan pompalar aracılığıyla daha yüksek seviyelerdeki depolara ve şebekeye aktarılıyor. Elektrik kesildiğinde pompa istasyonunun enerji kaynağı da kesilirse şebeke basıncı düşebiliyor. İlk etkilenen yerler ise çoğunlukla yüksek kotlar oluyor.

Nitekim ASKİ’nin 2021’de Hasanoğlan’ın içme suyu altyapısını anlatırken yayımladığı açıklama bölgede üç ayrı pompa istasyonu bulunduğunu ortaya koyuyordu. Kurumun o dönem verdiği bilgiye göre su, birinci pompa istasyonuyla alt kot deposuna, ikinci istasyonla orta kot deposuna, üçüncü istasyonla ise üst kot deposuna taşınıyordu.

Altyapı sonraki yıllarda yatırımlarla değişti ve ASKİ 2022’de Elmadağ ile Hasanoğlan’ın içme suyu sorununa yönelik 22 kilometrelik yeni iletim hattı projesi açıkladı. Bu nedenle 2021’de açıklanan sistemin bugünkü haliyle birebir aynı olduğunu söylemek mümkün değil. Ancak 3 Ekim’deki arızada yine özellikle üst kotların etkilenmesi, elektrik enerjisi ile su basıncı arasındaki bağı yeniden gündeme getirdi.

JENERATÖR VARSA NEDEN SU KESİLDİ?

Kesintinin ardından ortaya çıkan en kritik soru burada.

ASKİ’nin kamuya açık ihale kayıtları, kurumun çeşitli pompa istasyonları, tesisler ve hizmet noktalarında çok sayıda jeneratör kullandığını gösteriyor.

Örneğin ASKİ, 2024 yılında tesis ve hizmet binalarındaki jeneratörlerin bakım-onarımı ve arızalarının giderilmesi için 244 kalemlik bir hizmet alımı gerçekleştirdi. İhale kapsamındaki adresler arasında çok sayıda içme suyu pompa ve terfi istasyonu bulunuyor.

2026 yılında açılan ayrı bir ihalede ise Elmadağ ve Hasanoğlan dahil 24 atıksu arıtma tesisindeki 24 jeneratörün periyodik bakım ve onarımı için hizmet alımı öngörüldü.

Ancak burada önemli bir ayrım var: Bu 24 jeneratör atıksu arıtma tesislerine ait. 3 Ekim’deki içme suyu kesintisini doğrudan önlemesi gereken Hasanoğlan içme suyu pompa/terfi sisteminin yedek enerji kapasitesini göstermiyor.

Kamuya açık belgelerde şu soruların yanıtı bulunmuyor:

Hasanoğlan’ı besleyen pompa istasyonlarında kaç jeneratör var? Kurulu güçleri ne kadar? Elektrik kesildiğinde otomatik olarak devreye giriyorlar mı? 2 Ekim akşamındaki arızada jeneratör devreye girdi mi, girmediyse neden?

Bu soruların yanıtı, elektrik kesintisinin neden yaklaşık 11 saatlik su sorununa dönüşebildiğini anlamak açısından kritik.

BU İLK DEĞİL: 1 EYLÜL’DE DE ELEKTRİK KESİLDİ, HASANOĞLAN SUSUZ KALDI

Üstelik yaşanan olay bölgede yakın dönemdeki ilk örnek değil.

1 Eylül 2026’da Kutludüğün terfi istasyonunda meydana gelen elektrik arızası nedeniyle Hasanoğlan’da su kesintisi yaşandı. O tarihte Hasanoğlan Bahçelievler, Muzaffer Ekşi, Fatih, Şehitlik, İstasyon ve Havuzbaşı mahalleleri kesintiden etkilendi. ASKİ kayıtlarına dayanan bilgilere göre kesintinin saat 16.00’dan yaklaşık 23.00-23.30’a kadar sürmesi öngörüldü.

Daha geriye gidildiğinde 16 Temmuz 2026’da da benzer bir tablo görülüyor. Hasanoğlan Fatih Mahallesi’ndeki elektrik arızasının su pompalarını ve şebekeyi etkilediği, saat 12.30’dan 23.30’a kadar kesinti ve basınç sorunu beklendiği duyuruldu. Fatih’in tamamının yanı sıra Muzaffer Ekşi, Bahçelievler, Havuzbaşı, Şehitlik ve İstasyon’un çeşitli bölümleri etkilendi.

Böylece 16 Temmuz, 1 Eylül ve 2 Ekim tarihlerinde Hasanoğlan çevresinde elektrik arızasının su hizmetini etkilediği en az üç ayrı kamuya yansıyan olay bulunuyor.

Bu tekrar, sorunu tek bir elektrik kesintisinin ötesine taşıyor.

KAÇ ABONE ETKİLENDİ?

ASKİ’nin 2-3 Ekim arıza bildiriminde üç mahallenin üst kotları tek tek belirtilmesine rağmen etkilenen toplam abone sayısı açıklanmadı. Bu nedenle kesintinin kaç konut veya iş yerini doğrudan etkilediğine ilişkin doğrulanmış bir rakam vermek mümkün değil.

Mahallelerin toplam nüfusundan hareketle abone sayısı hesaplamak da yanıltıcı olur; çünkü kesinti mahallelerin tamamında değil özellikle üst kotlarında ve basınç durumuna bağlı olarak yaşandı.

ASKİ’nin gelecekteki kesinti duyurularında “etkilenen abone sayısı” verisini de yayımlaması, kesintinin gerçek ölçeğini göstermesi açısından önemli olabilir.

ELMADAĞ’DA ALTYAPI ZİNCİRİNİN DÖRT KRİTİK SORUSU

Hasanoğlan’daki son üç olay birlikte değerlendirildiğinde yalnızca “elektrik ne zaman gelecek?” sorusu yeterli değil.

1. Birinci soru, içme suyu pompa istasyonlarının elektrik kesintisine karşı hangi yedek enerji kapasitesine sahip olduğu.
2. İkinci soru, jeneratör bulunuyorsa kaç saat kesintisiz çalışabilecek yakıt ve güç kapasitesinin bulunduğu.
3. Üçüncü soru, elektrik kesintisi halinde hangi pompaların önceliklendirildiği ve özellikle üst kotlara su basıncının ne kadar süre korunabildiği.
4. Dördüncü soru ise temmuz, eylül ve ekimde benzer sorunların yaşanmasının ardından Hasanoğlan için kalıcı bir enerji yedekleme yatırımının planlanıp planlanmadığı.

Başkent EDAŞ kendi sisteminde anlık arızalar ile planlı kesintileri ayrı ayrı yayımlıyor; planlı çalışmaların önceden ilan edildiğini, anlık arızaların ise farklı kategoride takip edildiğini belirtiyor.

Hasanoğlan’daki 2 Ekim olayında ASKİ açıklaması kesintinin elektrik arızasından kaynaklandığını ortaya koyuyor. Ancak elektrik arızasının teknik nedeni, hangi tesisi enerjisiz bıraktığı ve içme suyu sistemindeki yedek enerjinin neden kesintiyi önleyemediği henüz kamuoyuna açıklanmış değil.

Elmadağ’da yaşananlar bu nedenle basit bir su kesintisinin ötesinde, birbirine bağımlı iki altyapının dayanıklılığına ilişkin daha büyük bir soruyu gündeme getiriyor:

Elektrik kesildiğinde Ankara’nın suyu ne kadar süre akmaya devam edebilir?

Çankaya, Gölbaşı, Beypazarı ve Ayaş'ta sular ne zaman gelecek?Yenimahalle

3 Ekim Ankara elektrik kesintileri belli oldu: Elektrikler saatlerce gelmeyecek!Ankara Haberleri