Kademeli emeklilikte masadaki son senaryolar! EYT sonrası gözler Meclis'te
EYT düzenlemesi sonrasında 1999–2008 yılları arasında sigorta girişi olan çalışanların gözü kulağı TBMM'ye çevrildi. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın etki analizi çalışmalarını sürdürdüğü kademeli emeklilik düzenlemesinde öne çıkan detaylar netleşmeye başladı.
8 Eylül 1999 öncesi sigortalıları kapsayan Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinin ardından, 1999 sonrasında iş hayatına başlayan çalışanların emeklilik şartlarına yönelik talepleri gündemdeki yerini koruyor. TBMM ve Çalışma Bakanlığı kulislerinden yansıyan bilgilere göre, 1999-2008 yılları arasında sigorta girişi bulunan çalışanlar için "kademeli emeklilik" modeli üzerinde aktüerya ve bütçe hesaplamaları yürütülüyor.
Aktüerya: Gelecekte gerçekleşebilecek finansal riskleri, belirsizlikleri ve olasılıkları matematiksel ve istatistiksel yöntemlerle hesaplayan bilim dalı.
MASADAKİ TEMEL MODEL KADEMELİ YAŞ İNDİRİMİ
Ankara kulislerinde konuşulan taslak çalışmalara göre düzenlemenin ana hatları şu ilkeler etrafında şekilleniyor:
-
Sistemin Esası: İşe giriş yılına göre emeklilik yaşının kademeli olarak belirlenmesi hedefleniyor. 1999’dan 2008’e kadar olan dönemde işe başlayanlar için, giriş yılı ilerledikçe yaş şartının kademeli bir ölçekle düzenlendiği bir model üzerinde duruluyor.
-
Yasal Çerçeve: Düzenlemenin, TBMM gündemine gelmesi beklenen kapsamlı bir torba yasa teklifi içerisinde yer alabileceği ifade ediliyor.
KADEMELİ EMEKLİLİKTE ÖNE ÇIKAN BAŞLIKLAR
1. Prim Gün Sayısı Şartı
Gündemdeki taslaklara göre düzenleme kapsamındaki çalışanların tam emeklilik hakkından yararlanabilmesi için 7000 ile 7200 prim ödeme gün sayısı koşulunun aranacağı belirtiliyor. Kısmi emeklilik modellerinden ziyade, prim gününü tamamlamış sigortalılara kademeli yaş esnekliği sağlanması öncelikli seçenek olarak değerlendiriliyor.
2. Bütçe ve Aktüerya Dengesi
Bakanlık yetkililerinin ve ekonomi yönetiminin, olası bir düzenlemenin sosyal güvenlik sistemine ve bütçeye getireceği uzun vadeli yükü analiz ettiği aktarılıyor. Bu doğrultuda, kademeli geçiş takviminin aşamalı bir yapıda kurgulanması bekleniyor.
NOT: Şu an itibarıyla TBMM Komisyonu'na sevk edilmiş ya da Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş resmi bir kanun teklifi bulunmamaktadır. Konunun, önümüzdeki dönemde meclis gündemine gelmesi muhtemel torba yasa maddeleri arasında değerlendirilmesi beklenmektedir.
