İnternet alışverişlerinde dengeler değişiyor! Milyonlarca kullanıcıyı etkileyebilir

Resmi Gazete’de yayımlanan Anayasa Mahkemesi kararı, e-ticaret platformları sorumluluğu konusunda önemli bir değişimin önünü açtı. Kararla birlikte internet alışverişlerinde yaşanan ayıplı ürün ve bazı tüketici uyuşmazlıklarında platformların hukuki konumuna ilişkin mevcut istisnalar kaldırılırken, uygulamanın tüketicilere nasıl yansıyacağı merak konusu oldu.

AYM’DEN TÜKETİCİ HAKLARINI ETKİLEYEN İPTAL KARARI

Anayasa Mahkemesi, 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’daki bazı hükümleri inceleyerek aracı hizmet sağlayıcıların sorumluluğunu daraltan istisnaların Anayasa’ya aykırı olduğuna hükmetti. Karar, internet üzerinden gerçekleştirilen alışverişlerde tüketicilerin başvuru yollarını genişleten bir adım olarak değerlendiriliyor.

Mevcut sistemde, satın alınan ürünün ayıplı çıkması halinde tüketici çoğunlukla doğrudan satıcıya yönelmek zorunda kalıyordu. İptal edilen düzenlemeler nedeniyle platformların sorumluluk alanı sınırlı tutuluyordu.

E-TİCARET PLATFORMLARI SORUMLULUĞU YENİDEN ŞEKİLLENİYOR

Kararın ardından e-ticaret platformları sorumluluğu başlığında yeni bir hukuki çerçeve oluşması bekleniyor. Trendyol, Hepsiburada, Amazon ve benzeri platformları ilgilendiren süreçte, tüketicilerin yalnızca satıcılarla değil, belirli durumlarda platformlarla da hukuki ilişki kurabilmesinin önü açılmış oldu.

Mahkeme ayrıca Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’un 9. maddesinde yer alan ve aracı hizmet sağlayıcıları içerik ile ürün kaynaklı hukuka aykırılıklardan büyük ölçüde muaf tutan düzenlemeyi, tüketici sözleşmeleri bakımından iptal etti.

“BİZ SADECE ARACIYIZ” YAKLAŞIMINA ANAYASAL SINIR

Kararın gerekçesi doğrultusunda, tüketici işlemlerinde platformların tamamen sorumluluk dışında tutulmasını öngören yaklaşım anayasal denetimden geçemedi. Bu durumun, platformların satıcı denetim mekanizmalarını daha güçlü hale getirmesine yol açabileceği değerlendiriliyor.

Anayasa Mahkemesi kararında yer alan ve kamuoyunda sıkça gündeme gelen "Biz sadece aracıyız" savunmasının uygulamadaki etkisinin azalabileceği ifade ediliyor.

TÜKETİCİLER PLATFORMLARA KARŞI DA HAK ARAYABİLECEK

Yeni dönemde tüketicilerin, ayıplı ürün veya çeşitli uyuşmazlıklar nedeniyle hak arama süreçlerinde platformları da muhatap gösterebilmesinin önü açılıyor. Böylece tüketicilerin başvuru seçeneklerinin genişlemesi bekleniyor.

Kararın özellikle internet üzerinden yapılan alışverişlerde güven unsurunu güçlendirebileceği ve platformların satıcı seçiminde daha dikkatli davranmasına neden olabileceği belirtiliyor.

YENİ DÜZENLEME NE ZAMAN YÜRÜRLÜĞE GİRECEK?

Anayasa Mahkemesi, iptal edilen hükümlerin hemen uygulanmasına karar vermedi. Resmi Gazete’de yayımlanan karar doğrultusunda, söz konusu iptal hükümleri yayım tarihinden itibaren 9 ay sonra yürürlüğe girecek.

Bu süre içinde ilgili mevzuatta yeni düzenlemeler yapılması ve uygulama esaslarının netleşmesi bekleniyor.