Yüzyılın en büyük deneyine Türk desteği

Bursa Uludağ Üniversitesi’nden (BUÜ) bir grup bilim insanı, Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi’nin (CERN) "yüzyılın deneyi" olarak adlandırılan Büyük Hadron Çarpıştırıcısı’nın (LHC) yerini alacak olan "Geleceğin Dairesel Çarpıştırıcısı" (FCC) projesinde stratejik bir görev üstleniyor. Projenin süpersimetrik parçacıklar üzerindeki araştırmalarına odaklanan BUÜ ekibi, evrenin temel yapı taşlarına dair yürüttükleri çalışmalarda yeni ve kritik tespitlerle ilerlemeye devam ediyor.

Doç. Dr. Cem Salih Ün

Üniversitenin bu devasa bilimsel girişime dahil olma süreci, 2020 yılında CERN FCC Çalışma Grup Başkanı Prof. Dr. Michael Benedikt ile imzalanan iş birliği protokolüyle resmi bir nitelik kazandı. Bu protokol çerçevesinde BUÜ Fen-Edebiyat Fakültesi Fizik Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Cem Salih Ün ve Dr. Öğr. Üyesi Zerrin Kırca liderliğindeki ekip, 7 lisansüstü öğrencisiyle birlikte geleceğin teknolojisi için teorik ve fenomenolojik temelleri oluşturuyor.

Dr. Öğr. Üyesi Zerrin Kırca

CERN tarafından 2040 yılında başlatılması hedeflenen bu kapsamlı deney için şimdiden üç farklı parçacığa dair analizlerini tamamlayan Türk ekibi, yeni parçacıkların özelliklerini belirleyerek deney düzeneklerinin nasıl şekillenmesi gerektiği üzerinde çalışıyor. Araştırmalar; Higgs Bozonu’nun diğer temel parçacıklarla etkileşiminin hassas bir şekilde ölçülmesinden, karanlık madde ve süpersimetrik parçacıklar gibi fiziğin en büyük gizemlerinin aydınlatılmasına kadar geniş bir yelpazeyi kapsıyor. Bilim insanlarının bu katkıları, maddenin en temel yapısını anlama yolculuğunda Türkiye’nin küresel bilim arenasındaki yerini daha da güçlendiriyor.