Pandeminin başkent hafızası: Ankara’nın sessizliğe gömüldüğü o günler
Koronavirüs salgınıyla değişen dünya düzeni, Ankara’da hiç görülmemiş bir tablo yarattı. 19 milyon insanın hayatını kaybettiği küresel krizde, Kızılay’dan Ulus’a, pandemi mezarlığından tam kapanma günlerine kadar yaşanan tüm süreç hafızalardaki yerini koruyor.
İnsanlık, dünya genelinde büyük bir salgın yaşadı. Milyarlarca insan evlerine kapandı. Salgına çözüm bulmak için ülkeler aşı geliştirme yarışına girdi. Hayat adeta durdu. Maskeler astronomik fiyatlara satıldı. Bezden ve çeşitli kumaş parçalarından maskeler yapıldığını gördük. Kutsal mekânlar kapatıldı; camiler hatta Kâbe bile ziyarete kapandı. Bilim insanlarına göre dünyada 19 milyon insan hayatını kaybetti. Ülkemizde ise kayıtlara göre 102 bin 179 vatandaş yaşamını yitirdi.
2020 yılının ilk aylarında koronavirüsün hızla yayılması üzerine İçişleri Bakanlığı ve il hıfzıssıhha kurulları tarafından kademeli yasaklar yürürlüğe kondu. Bu kararlarla belirli tarihlerde vatandaşların sokağa çıkması yasaklandı.
Sokağa çıkma yasağının ardından vatandaşlar alınan kararlara büyük ölçüde uydu. Başkentin meydanları, caddeleri, sokakları ve parkları olağanüstü bir sessizliğe büründü. Yaklaşık 6 milyon nüfuslu şehir, derin bir sessizlik içinde kaldı; insanlar evlerine kapandı. Vatandaşlar neredeyse balkon ve pencerelere çıkmaktan dahi korktu.
Salgının başladığı dönemde, Kovid-19 kaynaklı ölümlerin defni için il hıfzıssıhha kurulu kararıyla Ortaköy Mezarlığı’nda “pandemi mezarlığı” oluşturuldu. Salgın tehdidi çerçevesinde yaşamını yitiren vatandaşlar bu bölümde hazırlanan mezarlara defnedildi. Definler sırasında hayatını kaybedenlerin yalnızca birinci derece yakınlarına izin verildi.
BAŞKENT MEYDANLARI GÜVERCİNLERE KALDI
Kentin en işlek noktalarından Kızılay, Ulus Meydanı ve Tunalı Hilmi Caddesi gibi bölgelerde insan ve araç trafiği yok denecek kadar azaldı. Polis ekipleri ana arterlerde denetimlerini sürdürdü. Dışarıda yalnızca izin belgesi bulunan vatandaşların olduğu görüldü.
Yetkililer, alınan tedbirlerin salgının yayılma hızını düşürmek amacıyla uygulandığını belirterek vatandaşlara sürekli “evde kal” çağrısı yaptı. Sağlık çalışanları da kurallara uyulmasının önemine dikkat çekti. Uyarıları dikkate alan vatandaşların evlerinden çıkmamayı tercih etmesiyle, her zaman kalabalık olan meydan, cadde, sokak ve parklar boş kaldı.
Şehrin yoğun bölgelerinden 15 Temmuz Kızılay Milli İrade Meydanı, Güvenpark, Kuğulu Park, Tunalı Hilmi Caddesi ve Ulus Meydanı gibi birçok noktanın ıssızlaştığı görüldü. Özellikle Ulus Meydanı ve Güvenpark’ta güvercinlerin yoğunluğu dikkat çekti. İnsanların sokağa çıkamaması nedeniyle güvercinlerin beslenmekte zorlandığı gözlendi. Atlı polisler, Kavaklıdere ile Ulus Meydanı arasında Atatürk Bulvarı boyunca devriye gezdi.
Uzmanlar, kısıtlamaların vaka artış hızını kontrol altına almak için önemli olduğunu vurguladı. Başkentte yaşanan olağanüstü sessizlik, pandemi sürecinin şehir yaşamı üzerindeki etkisini açıkça ortaya koydu. Sokak ve caddelerin bu denli boş olduğu görüntülere, dijital dönem öncesinde yalnızca nüfus sayımı günlerinde rastlanıyordu.
Yasaklar ilerleyen aylarda kademeli olarak kaldırılsa da vaka artışlarının yeniden hız kazanması üzerine 2021 Nisan ayında ülke genelinde “tam kapanma” kararı alındı. 29 Nisan – 17 Mayıs 2021 tarihleri arasında yeniden sıkı tedbirler uygulandı.
