Hollywood'u giydiren son çarık ustası! Mehmet Usta'nın tek hayali ne?

Türkiye'nin köklü el sanatlarından biri olan çarıkçılık, sayıları her geçen gün azalan ustaların omuzlarında yaşam mücadelesi veriyor. Yaklaşık 20 yıldır mesleğini sürdüren çarık ustası Mehmet Baltacı, Osmanlı çarıkları, yemeniler ve semer üretimiyle unutulmaya yüz tutmuş geleneksel zanaatları geleceğe taşımaya çalışıyor.

"BU SANATI GELECEK NESİLLERE AKTARMAK İSTİYORUZ"

Türkiye'de bu alanda usta sayılarının azaldığını söyleyen Baltacı, “Amacımız unutulmaya yüz tutmuş geleneksel el sanatlarını yaşatmak. Yemenicilik, çarıkçılık ve semercilik gibi meslekleri gelecek nesillere aktarmaya çalışıyoruz. Türkiye'de bu işi bizim gibi yapan çok az usta kaldı. Osmanlı çarıkları, yemeniler, kadın sandaletleri, semerler ve minyatür semerler üretiyoruz. Bu sanatın yaşaması için elimizden geleni yapıyoruz. Dericilik alanında özellikle Osmanlı çarıkları üretiyor, dizi ve film projelerine de ürün hazırlıyoruz. Türkiye'nin birçok yerine çalışmalarımızı gönderiyoruz.” ifadelerini kullandı.

"DOĞAL DERİDEN YAPILAN YEMENİ AYAĞA NEFES ALDIRIYOR"

Baltacı, doğal deriden yapılan yemenilerin sağlık açısından faydalı olduğuna vurgu yaparak, şöyle devam etti:

“Çarık yapımında beş farklı hayvanın derisinden yararlanıyoruz. Oğlak, keçi, koyun, sığır (camış) ve dana derisi kullanıyoruz. Bu deriler işlenerek doğal yöntemlerle çarığa dönüştürülüyor. Doğal deriden üretilen çarıklar ayağın nefes almasını sağlar. Bu nedenle mantar oluşumuna ve kötü kokuya neden olmaz. Son derece sağlıklı ve kullanışlı ürünlerdir. Ne yazık ki bu sanat unutulmaya yüz tuttu. İnsanlar yemeninin ne kadar sağlıklı bir ürün olduğunu biliyor ancak hazır ayakkabı sektörü nedeniyle yeterince ilgi görmüyor. Bizim el emeğiyle ürettiğimiz yemeniler ile fabrikasyon ayakkabılar arasında büyük fark var. Tamamı doğal deriden üretilen yemeniler insan sağlığı açısından oldukça faydalıdır. Bazı kişiler ilk bakışta derinin sert olduğunu düşünüyor. Ancak bu doğru değil. Yemeni iki gün kullanıldıktan sonra ayağın teri ve doğal ısısıyla yumuşuyor, deri ayağın şeklini alıyor. Böylece hem son derece rahat hem de sağlıklı bir kullanım sunuyor. Vatandaşlarımız çoğu zaman gösterişi tercih ettiği için bu ürünlerin gerçek değerini yeterince bilmiyor.”

"3 AYLIK KURSLA ÇARIK USTASI YETİŞMEZ"

Halk eğitim merkezlerinde verilen kısa süreli kursların mesleğin inceliklerini öğretmeye yetmediğini belirten Baltacı, “Bu meslek çırak yetiştirilmeden devam ettirilemez. Ancak mevcut sistem buna yeterince imkân tanımıyor. Halk eğitim merkezlerinde açılan 3-4 aylık kurslarla bir kişinin bu mesleği öğrenmesi mümkün değil. Kursiyer daha makası doğru tutmayı, deriyi işlemeyi öğrenmeden kurs süresi sona eriyor. Bu konuda devletimizin yeni bir düzenleme yaparak biz ustalara destek olması gerekiyor. Bir ustanın yetişmesi en az 3 yıl, tam anlamıyla mesleğe hâkim olması ise 5 ila 7 yıl sürüyor. Çünkü bu işin deriyi yumuşatma, kesme, kalıplama, dikim ve baskı gibi birçok aşaması bulunuyor. Bunların hepsi sabır ve deneyim istiyor.” şeklinde konuştu.

"BİZ PARA DEĞİL, BU SANAT İÇİN DESTEK İSTİYORUZ"

En büyük hayalinin bu mesleği sürdürecek yeni ustalar yetiştirmek olduğunu söyleyen Baltacı, şu çağrıda bulundu:

“En büyük isteğim, benden sonra bu sanatı sürdürecek en az üç ya da beş usta yetiştirebilmek. Bunun için büyük çaba gösteriyorum. Şu anda halk eğitim merkezinde görev yapıyor ve usta yetiştirmek için çalışıyoruz. Ancak kurslarımız kapalı olduğu için mağdur durumdayız. Devlet büyüklerimizden maddi destek istemiyoruz. Biz sadece bu sanatın yaşatılması için önümüzün açılmasını, ürünlerimizi sergileyebileceğimiz ve pazarlayabileceğimiz imkânların sağlanmasını istiyoruz. Ben 'Truva' filmi için 650 çift çarık ürettim ve bunun için altı ay emek verdim. Bu mesleğin ne kadar değerli olduğunu biliyoruz. Tek isteğimiz, bu kültürel mirasın yok olmaması için gerekli desteğin verilmesidir.”