Ankara’nın bazı caddelerini neden sürekli su basıyor?

Ankara’da etkili olan kuvvetli sağanakların ardından bazı cadde ve bulvarlarda su birikintileri ve taşkınlar yeniden gündeme geliyor. Özellikle aynı noktaların yağış sonrasında tekrar tekrar su altında kalması, “Ankara’nın bazı caddeleri neden sürekli su basıyor?” sorusunu beraberinde getiriyor. ASKİ’nin yürüttüğü altyapı çalışmaları, sorunun yalnızca yağış miktarıyla açıklanamayacağını ortaya koyuyor.

ŞİDDETLİ YAĞIŞ ALTYAPININ KAPASİTESİNİ AŞIYOR

Ankara’da kısa süre içerisinde yüksek miktarda yağış düşmesi, yağmur suyunun şehir altyapısına çok hızlı şekilde ulaşmasına neden oluyor. Yağmur suyu hatları ve ızgaralar, oluşan suyu aynı hızda tahliye edemediğinde yollarda göllenmeler meydana geliyor.

Özellikle eski yerleşim bölgelerinde geçmiş yıllarda yapılan yağmur suyu hatlarının günümüzdeki yapılaşma yoğunluğu ve yağış koşullarına cevap vermekte zorlandığı görülüyor.

ASKİ’nin Keçiören Basınevleri’nde yürüttüğü çalışmalar bu duruma dikkat çeken örneklerden biri. Gülhane, Selçuklu ve Gün Sazak caddelerinde uzun süredir devam eden su baskını problemini azaltmak amacıyla yeni yağmur suyu hatları inşa ediliyor. Projede büyük çaplı hatlarla mevcut sistemin taşıma kapasitesinin artırılması hedefleniyor.

ANKARA’DAKİ BETONLAŞMA YAĞMUR SUYUNUN AKIŞINI DEĞİŞTİRİYOR

Kentleşmenin hızlanmasıyla birlikte Ankara’da asfalt, beton ve diğer geçirimsiz yüzeylerin kapladığı alan da genişliyor. Bu durum yağmur suyunun toprağa süzülmesini azaltıyor.

Doğal zeminde yağışın önemli bir bölümü toprağa karışırken, asfalt ve beton yüzeylerde su doğrudan yüzey akışına dönüşüyor. Su daha sonra yollara, kavşaklara ve düşük kotlu bölgelere yöneliyor.

Özellikle geniş bulvarlar, yoğun yapılaşmanın bulunduğu bölgeler ve büyük asfalt yüzeyler, kısa süreli sağanaklarda yüksek miktarda suyun aynı noktada toplanmasına neden olabiliyor.

YOLUN EĞİMİ SUYUN AYNI NOKTADA TOPLANMASINA NEDEN OLUYOR

Bazı caddelerde taşkının sürekli aynı bölgede yaşanmasının nedenlerinden biri de yol ve arazi eğimleri. Yağmur suyu yüksek kesimlerden daha düşük kotlara doğru ilerlediği için çukurda kalan yol bölümleri, kavşaklar, alt geçit girişleri ve köprü altları taşkın açısından daha fazla risk taşıyor.

Bu nedenle yüzlerce metre uzunluğundaki bir caddenin tamamında sorun yaşanmasa bile belirli bir bölümde su seviyesi kısa sürede yükselebiliyor. Yukarı kesimlerden gelen yüzey suyu da bu noktaya eklendiğinde mevcut tahliye kapasitesi daha kolay aşılmış oluyor.

TIKALI MAZGALLAR TAŞKINI BÜYÜTEBİLİYOR

Yağmur suyunun yer altındaki sisteme ulaşmasını sağlayan mazgal ve ızgaraların açık olması da büyük önem taşıyor. Yaprak, çamur, toprak, plastik ve diğer atıkların ızgaraları kapatması halinde altyapının kapasitesi yeterli olsa bile su sisteme gerektiği hızda giremiyor. Böyle durumlarda yağmur suyu yol üzerinde birikmeye başlıyor.

ASKİ tarafından yapılan temizlik çalışmaları da problemin boyutunu ortaya koyuyor. Kurumun açıklamalarına göre 2025 yılında Ankara genelinde yüz binlerce yağmur suyu ızgarası ve sel kapanında temizlik gerçekleştirildi.

Bu nedenle özellikle sonbahar aylarında yaprak ve birikinti nedeniyle tıkanan ızgaraların düzenli şekilde kontrol edilmesi, taşkın riskinin azaltılmasında önemli bir rol oynuyor.

YAĞMUR SUYU VE KANALİZASYON HATLARININ AYRILMASI ÖNEM TAŞIYOR

Kentlerde yağmur suyunun ayrı hatlarla taşınması, yoğun yağış sırasında kanalizasyon sisteminin aşırı yüklenmesini önlemek açısından kritik önem taşıyor. Ankara’da bazı bölgelerde eski altyapı sistemlerinin yenilenmesi ve yağmur suyu ile atık su hatlarının ayrıştırılması için çalışmalar yürütülüyor.

Keçiören Basınevleri’nde gerçekleştirilen projede de yağmur suyu sistemine bağlı bazı atık suların ayrı bir kanalizasyon hattına alınması planlanıyor. ASKİ’nin farklı bölgelerde yürüttüğü benzer projelerde de yağmur suyunun daha sağlıklı şekilde uzaklaştırılması hedefleniyor.

YENİ YERLEŞİM ALANLARINDA ALTYAPI İHTİYACI ARTIYOR

Ankara’nın nüfusunun ve yapılaşma alanlarının genişlemesi, yağmur suyu altyapısına yönelik ihtiyacı da artırıyor. Yeni yolların, binaların ve sanayi alanlarının oluşturduğu geçirimsiz yüzeyler arttıkça yağış sonrası oluşan yüzey akışı da büyüyor. Altyapının bu gelişime paralel olarak yenilenmemesi veya kapasitesinin artırılmaması halinde taşkın riski ortaya çıkabiliyor.

Sincan Yenikent’te yoğun yağışlarda yaşanan taşkınların önüne geçmek amacıyla planlanan yeni yağmur suyu hatları bu çalışmalar arasında yer alıyor. Bölgede ayrıca sanayi alanlarında yeni hat yatırımları gerçekleştiriliyor.

HER SU BASKINININ NEDENİ AYNI DEĞİL

Ankara’da meydana gelen su baskınlarını yalnızca “yağmur suyu boruları yetersiz” şeklinde açıklamak doğru değil. Bazı bölgelerde sorunun kaynağı yolun eğimi veya kotlandırması olabilirken, başka bir noktada menfez kapasitesi, dere geçişi ya da altyapı bağlantılarındaki teknik sorunlar etkili olabiliyor.

Yol seviyesinin rögar veya mazgal kotuyla uyumsuz olması da yağmur suyunun sisteme ulaşmasını zorlaştırabiliyor. Bu nedenle kalıcı çözüm için her taşkın noktasının kendi fiziksel koşullarına göre incelenmesi gerekiyor.

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ TAŞKIN RİSKİNİ ARTIRIYOR

Ankara açısından bir diğer önemli konu ise yağışların kısa sürede ve yüksek şiddette gerçekleşmesi. Toplam yağış miktarı aynı kalsa bile yağmurun uzun zamana yayılarak düşmesi ile birkaç saat veya daha kısa sürede yoğun şekilde gerçekleşmesi altyapı açısından aynı sonucu doğurmuyor.

Kısa süreli sağanaklarda yüzey akışı hızla yükseldiği için yağmur suyu sistemleri bir anda yüksek debiyle karşı karşıya kalıyor. Ankara’nın iklim planlamasında da aşırı yağışlara bağlı ani şehir selleri ve taşkınlar gelecekte dikkate alınması gereken önemli riskler arasında değerlendiriliyor.

KALICI ÇÖZÜM İÇİN YALNIZCA MAZGAL TEMİZLİĞİ YETERLİ DEĞİL

Kronik olarak su baskını yaşanan bölgelerde sorunun çözümü için yalnızca mazgal temizliği yapılması yeterli olmayabiliyor. Kalıcı sonuç alınabilmesi için yağmur suyu hatlarının kapasitesinin artırılması, yeni kolektörlerin ve hatların inşa edilmesi, menfezlerin iyileştirilmesi, kanalizasyon ile yağmur suyunun ayrıştırılması ve yol kotlarının yeniden değerlendirilmesi gerekiyor.

Bunun yanında kent içinde yağmur suyunun doğrudan kanalizasyona veya yola yönelmesini azaltacak yeşil alanlar, geçirgen yüzeyler ve yağmur suyunu yerinde tutmaya yönelik uygulamalar da önem kazanıyor.

ANKARA’DA AYNI CADDELERE NEDEN TEKRAR TEKRAR SU BASIYOR?

Özetle Ankara’da bazı cadde ve bulvarların her kuvvetli yağışta su altında kalmasının arkasında tek bir neden bulunmuyor.

• Yoğun ve kısa süreli yağış
• betonlaşmanın artması
• yetersiz yağmur suyu kapasitesi
• yol ve arazi eğimi
• tıkalı mazgallar
• eski altyapı

gibi bazı bölgelerdeki teknik sorunlar bir araya geldiğinde taşkın riski ciddi şekilde yükseliyor. Bu nedenle aynı noktaların tekrar tekrar su basması, çoğu zaman bölgenin kronik bir yağmur suyu yönetimi problemine sahip olduğuna işaret ediyor.

ASKİ’nin farklı ilçelerde gerçekleştirdiği yeni yağmur suyu hattı ve altyapı yatırımları da Ankara’daki bu sorunlu noktaların kademeli olarak iyileştirilmesine yönelik çalışmaların sürdüğünü gösteriyor.

Ankara’da sel riski taşıyan bölgeler: Hangi ilçeler öne çıkıyor?Ankara Haberleri