17 yıllık sahaf Kemal Bolat isyan etti! “Kitap satmaktan çok borçla uğraşıyoruz”

Ankara’nın merkezinde yıllardır kitapseverlerin uğrak noktalarından biri olan Kitapçılar Çarşısı, raflarında yalnızca kitapları değil, bir dönemin kültürel hafızasını da yaşatıyor. Ders kitaplarından klasik eserlere, edebiyattan felsefeye kadar birçok alanda eserin bulunduğu çarşıda sahaflık geleneği zorlu bir dönemden geçiyor. Kitapçılar Çarşısı esnafı Sahaf Kemal Bolat, değişen okuma alışkanlıkları, artan kitap fiyatları ve sektörün geleceğine ilişkin Yeni Ankara’ya özel açıklamalarda bulundu.

Bolat, “Burada 17 yıldır esnaflık yapıyorum. Ağırlıklı olarak ikinci el kitap satıyoruz, ancak sıfır kitaplarımız da bulunuyor. Test kitapları dışında kültür ve okuma kitapları ağırlıklı olmak üzere edebiyat, felsefe, psikoloji, sosyoloji ve ders kitapları gibi birçok farklı alanda eser bulunduruyoruz. Kısacası her alandan karışık bir kitap koleksiyonuna sahibiz.” dedi.

“İŞLER TAMAMEN REZALET”

İkinci el kitap talebinin arttığını ancak piyasada yeterli kitap bulunmadığını söyleyen Bolat, şöyle konuştu:

“Şu anda artan kitap fiyatları nedeniyle ikinci el kitaplara ilgi var. Ancak ikinci el kitaplara ilgi olması, satışlarımızın iyi olduğu anlamına gelmiyor. Çünkü ikinci el kitap bulmakta ciddi sıkıntı yaşıyoruz. Sıfır kitap fiyatları çok yüksek olduğu için herkes ikinci el kitap almak istiyor. Bizim de düzenli çalıştığımız bir toptancımız yok. Sıfır kitapçıların ya da korsan kitap satıcılarının toptancıları var, ancak ikinci el kitap sektöründe böyle bir sistem bulunmuyor. Hangi kitabın ne zaman geleceği belli olmadığı için sürekli kitap sıkıntısı yaşıyoruz. Bu nedenle ikinci el kitaba ilginin artması, satışlarımızın da aynı oranda arttığı anlamına gelmiyor. Bu yönden işler tamamıyla rezalet. Bunun en önemli nedenlerinden biri toplumun kitaba bakış açısı, diğeri ise ikinci el kitaplara yönelik yaklaşımıdır. İkinci el kitap konusunda sanki kitapları ücretsiz temin ediyormuşuz gibi bir algı var. Buna rağmen ikinci el kitaplara yönelim arttı. Ancak bu kez de ikinci el kitap bulmak zorlaştı. Piyasada yeterli kitap yok. İnsanlar kitap fiyatları çok yükseldiği için ellerindeki kitapları satmak istemiyor ve gelecekte daha da değerlenebileceğini düşünerek saklıyor. Mevcut durumda işler çok kötü. Eskiden gün sonunda belirli sayıda satış yaparken, şimdi bunun ancak üçte birini gerçekleştirebiliyoruz. Üstelik sürekli fiyat tartışmaları yaşıyor ve süreci sağlıklı şekilde ilerletemiyoruz.”

“BU GİDİŞLE SAHAFLIK KAYBOLACAK”

Sahaf Kemal Bolat, hem ekonomik koşulların hem de değişen okuma alışkanlıklarının mesleği giderek çıkmaza sürüklediğini dikkat çekerek, sözlerini şu şekilde devam ettirdi:

“Sahaflığın geleceğini hiç iyi görmüyorum. Büyük kitap şirketleri giderek çoğaldı ve çok güçlü kampanyalar yapıyorlar. Ben ağırlıklı olarak ikinci el kitap satıyorum, ancak büyük firmalar bizim ya da buradaki diğer kitapçıların veremeyeceği fiyatlarla kitap satabiliyor. Aynı kitabı hem esnafa hem de doğrudan müşteriye benzer fiyatlarla sunuyorlar. Bunun yanı sıra toplumun kitaba yaklaşımı da giderek geriliyor. Özellikle yeni nesilde okuma oranının düştüğünü düşünüyorum. Daha çok popüler ve dijital platformlarda öne çıkan kitaplara ilgi gösteriliyor. Biz kitaplarımızı okuyan insanlardan satın aldığımız için, toplum hangi kitapları okuyorsa bize de o kitaplar geliyor. Okunmayan kitapların ikinci ele dönüşü olmuyor. Bu nedenle birçok alanda kitap sıkıntısı yaşıyoruz. Kitap fiyatlarının çok yükselmesiyle birlikte yayınevleri de artık her kitabı basmıyor, öncelik sıralaması yapıyor. Eskiden her yerde bulunabilen bazı kitaplar bile artık kolayca bulunamıyor.”

“KİTAP SATMAKTAN ÇOK BORÇLA UĞRAŞIYORUZ”

Yalnızca kitap satışlarının değil, kira, vergi ve borç yükünün de sahafları zorladığına işaret eden Bolat, şu çağrıda bulundu:

“Şu anda sadece kitapçılık sektöründe değil, genel ekonomik koşullar nedeniyle de ciddi sıkıntılar yaşıyoruz. Bankalarla, icralarla ve iş yeri sahipleriyle mücadele ediyoruz. Vergi yapılandırmaları yapıyoruz, borçlarımızı çevirmeye çalışıyoruz. Buna rağmen mal sahipleri beklemiyor; ya icraya veriyor ya da ödeme konusunda sürekli baskı yapıyor. Bunun yanında toplumun kitaba bakış açısından kaynaklanan, bizim mesleğimize özgü sorunlar da var. Maddi durumu iyi olanlar zaten sıfır kitabı istedikleri yerden alıyor, buraya daha çok bütçesi sınırlı olan insanlar geliyor. Oysa ikinci el kitap demek kötü ya da yıpranmış kitap demek değildir. Çok temiz, hatta neredeyse yeni durumda kitaplar da bulunabiliyor. Esnafın meslek ahlakı varsa, yeni gibi olan bir kitabı bile ikinci el olarak satar. Ben de öyle yapıyorum. İnsanların bu pasajları ve sahafları biraz daha keşfetmesini isterim.”